Сураи Ат-Тауба — Оят 81

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• الْمُخَلَّفُونَ — онҳое, ки аз ҷанг бозмондаанд, яъне касоне, ки аз ғазои Табуk қафо монданд.
• مَقْعَدِهِمْ — нишастани онҳо, қарори онҳо дар хонаҳо.
• خِلَافَ رَسُولِ اللَّهِ — мухолифати Паёмбар (с.а.с.), яъне баръакси фармони ӯ рафтор кардан.
• تَنفِرُوا — ба ҷанг наравед, ба сӯи ҷиҳод ҳаракат накунед.
• يَفْقَهُونَ — фаҳм мекунанд, дарк мекунанд.

1. Тафсири оят:

Худованди Мутаъол дар ин оят ҳолати мунофиқонро баён мекунад, ки аз ғазои Табук қафо монданд. Онҳо аз он ки дар хонаҳои худ нишастанд ва бо Паёмбари Худо (с.а.с.) ба ҷанг нарафтанд, шод шуданд. Ин шодӣ аз он сабаб буд, ки онҳо ба фармони Паёмбар мухолифат карданд ва худро аз ҷиҳод дур нигоҳ доштанд.

Онҳо намехостанд, ки бо молҳо ва ҷонҳои худ дар роҳи Худо ҷиҳод кунанд. Ин нахоҳиш ва бадбинӣ аз сустии имон ва бухл дар дили онҳо сарчашма мегирифт. Онҳо ба ҷои он ки мӯъминонро ба ҷиҳод ташвиқ кунанд, ба якдигар мегуфтанд: «Дар ин гармӣ ба ҷанг наравед!» Ва воқеан ғазои Табук дар вақти гармии шадид рух дода буд.

Пас Худованд ба Паёмбараш (с.а.с.) мефармояд: «Бигӯ: оташи ҷаҳаннам, ки ин мунофиқонро интизор аст, аз ин гармии дунё, ки шумо аз он мегурезед, бадтар ва шадидтар аст, агар онҳо мефаҳмиданд ва дарк мекарданд».

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят ба даст меоянд:

• Ин оят нишон медиҳад, ки ҷиҳод дар роҳи Худо бо мол ва ҷон вазифаи муҳими мӯъмин аст ва тарк кардани он бо баҳонаҳои ночиз мисли гармӣ ё сардӣ ҷоиз нест.
• Мунофиқон аз тарки вазифа шод мешаванд, аммо мӯъмин бояд аз иҷрои вазифаҳои худ шод гардад ва аз тарки онҳо пушаймон шавад.
• Ин оят моро огоҳ мекунад, ки азиятҳои дунё мисли гармӣ, сардӣ, хастагӣ ва машаққатҳо дар муқоиса бо азоби охират ҳеҷ чиз нестанд.
• Вақте инсон андозаи азоби ҷаҳаннамро дарк кунад, машаққатҳои дунё барояш осон мешаванд ва ӯ бо дили гарм ба тоъат ва ҷиҳод қиём мекунад.
• Ин оят даъват мекунад, ки инсон пеш аз ҳама бояд фаҳмиш ва дониши дуруст пайдо кунад, зеро фаҳмидани ҳақиқати охират сабаби наҷот ва саодат аст.