سوره قدر — آیه 1

معانی کلمات:

• «أَنزَلْنَاهُ»: ضمیر به قرآن کریم برمیگردد؛ یعنی ما آن (قرآن) را نازل کردیم.
• «لَیْلَةِ الْقَدْر»: شبی که دارای قدر و منزلت والاست و در آن تقدیر امور صورت میگیرد؛ برخی گفتهاند «قدر» به معنای شرف و عظمت است.

تفسیر آیه:

خداوند متعال میفرماید که ما قرآن را در شب قدر نازل کردیم. این نزول به صورت جملگی (یکجا) به آسمان دنیا بوده است و سپس تدریجاً بر قلب پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) در طول بیستوسه سال نازل شد. شب قدر، شبی است که در ماه مبارک رمضان قرار دارد و از چنان عظمتی برخوردار است که خداوند آن را شبِ شرف، فضیلت و تقدیر امور نامیده است؛ زیرا در این شب، مقدرات بندگان از جمله اجلها، روزیها و حوادث سال آینده تعیین میشود. این آیه آغاز سوره مبارکه قدر است و بیانگر عظمت قرآن و شرافت این شب بزرگ میباشد.

فواید و پیامهای آیه:

• عظمت قرآن کریم را نشان میدهد که نزول آن در شبی با این همه فضیلت صورت گرفته است؛ پس بر ما مسلمانان واجب است که قدر این کتاب آسمانی را بدانیم و به تلاوت، تدبر و عمل به آن اهتمام ورزیم.
• شب قدر، فرصتی بینظیر برای بندگی، دعا و طلب آمرزش است؛ زیرا در این شب، درهای رحمت الهی گشوده میشود و تقدیر یک سال انسان رقم میخورد. پس مؤمن باید با شبزندهداری و عبادت، بهترین بهره را از این شب ببرد.
• این آیه ما را به اهمیت زمان در اسلام رهنمون میکند؛ خداوند متعال برای نزول قرآن، بهترین زمان را برگزیده است تا به ما بیاموزد که برای کارهای مهم، زمان مناسب را انتخاب کنیم و از فرصتهای ارزشمند غافل نمانیم.
• یادآوری نزول قرآن در شب قدر، محبت و انس با قرآن را در دل انسان زنده میکند و او را به تمسک به این کتاب هدایتگر ترغیب مینماید تا در تمام شئون زندگی، از آن راهنمایی بگیرد.