Йунус сүресі — Аят 15

1. Сөздердің мағынасы:

• تُتْلَىٰ عَلَيْهِمْ – оларға оқылып айтылғанда.
• آيَاتُنَا بَيِّنَاتٍ – Біздің анық, айқын аяттарымыз.
• لَا يَرْجُونَ لِقَاءَنَا – Бізбен (Алламен) кездесуді үміт етпейтіндер, яғни қияметке, қайта тірілуге сенбейтіндер.
• ائْتِ بِقُرْآنٍ غَيْرِ هَٰذَا – Осыдан басқа Құран әкел.
• أَوْ بَدِّلْهُ – Немесе оны өзгерт.
• مَا يَكُونُ لِي – Маған лайық емес, менің қолымнан келмейді.
• مِن تِلْقَاءِ نَفْسِي – Өз бетіммен, өз қалауыммен.
• مَا يُوحَىٰ إِلَيَّ – Маған уахи етілген нәрсеге ғана.
• عَذَابَ يَوْمٍ عَظِيمٍ – Ұлы күннің азабы (Қиямет күнінің азабы).

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала бұл аятта Мұхаммед пайғамбарға (с.а.с.) қарсы шыққан мұсылман емес адамдардың жай-күйін баяндайды. Оларға Алланың айқын әрі анық аяттары оқылып берілген кезде, олар оны мойындаудан бас тартып, тәкаппарлық танытты. Олар қайта тірілуге, Алланың алдында есеп беруге сенбейтін, сондықтан да сауаптан үміттеніп, азаптан қорықпайтын адамдар еді. Олар пайғамбардан: «Біздің пұттарымызды сынайтын, ақыл-ойымызды кемсітетін жерлері жоқ басқа бір Құран әкел, немесе осы Құранды өзгерт — адалды арам, арамды адал қыл, уәдені қорқытуға, қорқытуды уәдеге айналдыр», — деп талап қойды. Бұл олардың өз қалауларына сай келетін, өздеріне ұнайтын дін ғана керек екенін көрсетеді.

Сонда Алла Тағала пайғамбарына былай деп жауап беруді бұйырды: «Менің өз бетіммен Құранды өзгертуім немесе одан басқасын әкелуім мүмкін емес. Мен тек маған уахи етілген нәрсеге ғана еремін. Егер мен Раббыма қарсы шығып, сендердің талаптарыңды орындасам, мен үлкен күннің — Қиямет күнінің азабынан қорқамын». Бұл жауап пайғамбардың (с.а.с.) Аллаға деген толық мойынсұнуын, Оның уахиына ғана сүйенетінін және өз бетімен дінді өзгертуге құқығы жоқ екенін көрсетеді. Сонымен қатар, бұл аят адамдарға Құранның Алладан келген кітап екенін, оны адам баласы өз қалауымен өзгерте алмайтынын және пайғамбардың да тек уахиға бағынатынын анық жеткізеді.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Құран — Алла Тағаладан келген кітап, оны ешкім өз бетімен өзгерте алмайды. Бұл оның құдайлық қорғауда екенін білдіреді.
• Пайғамбар (с.а.с.) тек Алланың уахиын жеткізуші, ол өз қалауымен дінді өзгертпейді. Бұл оның шынайы пайғамбар екенінің дәлелі.
• Адамдар өз қалауларына сай дін ойлап шығаруға тырысса да, шынайы дін тек Алланың бұйрығымен ғана болады.
• Қиямет күніндегі есеп пен азаптан қорқу — иманның маңызды бөлігі. Бұл адамды Аллаға мойынсұнуға жетелейді.
• Ислам — ақиқат діні, ол адамның қалауына емес, Алланың нұсқауына негізделеді. Сондықтан оны қабылдау — ақыл мен жүректің келісімін талап етеді.
• Құранның аяттары айқын әрі түсінікті, ол адамды тура жолға салатын нұр. Оны оқып, түсіну — әрбір мұсылманның парызы.