Huməzə surəsi — Ayə 4

1) Bəzi sözlərin izahı:

• كَلَّا (Kəlla): “Xeyr, əsla belə deyil!” mənasında olub, əvvəlki yanlış fikri və iddianı rədd etmək və qadağan etmək üçün işlədilən kəlmədir.
• لَيُنبَذَنَّ (Lə yunbəzənnə): “Mütləq atılacaq, tullayacaq” deməkdir. Burada şiddət və qətiyyət bildirir.
• الْحُطَمَة (Əl-Hutəmə): Cəhənnəmin adlarından biridir. Mənası “hər şeyi əzib-dağıdan, qıran, parçalayan” deməkdir. Çünki ora atılanı şiddətli əzabı ilə əzib məhv edər.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, sərvətini yığıb onu saymaqla özünü üstün sayan, insanları arxadan çəkib danışan və onlara istehza edən kimsənin yanlış təsəvvürünü təkzib edir. Onun mal-dövlətinə güvənib “məni heç kim məhv edə bilməz” kimi fikirləşməsi əsla doğru deyil. Allah buyurur ki, xeyr, iş onun zənn etdiyi kimi deyil! O, mütləq Cəhənnəmə atılacaq. Ora elə bir yerdir ki, adı “Hutəmə”dir — yəni hər şeyi əzib-dağıdan, qıran, parçalayan od. Oraya atılan heç nə salamat qalmır; şiddətli əzabı hər şeyi həzm edib yox edir. Bu, təkəbbürlü, malına aldanmış və insanlara zülm edən kimsələr üçün qorxunc bir xəbərdarlıqdır.

3) Dəvət və nəsihət:

Ey insan! Bil ki, dünya malı, sərvəti, gücü-qüdrəti heç kimi əbədi qurtara bilməz. Əsl qurtuluş, Allahın razılığını qazanmaq, qəlbi təmiz saxlamaq, insanlara yaxşılıq etmək və təkəbbürdən uzaq olmaqdır. Quran bizə həmişə doğru yolu göstərir, qəlbləri yumşaldır və bizi Cəhənnəm əzabından qorxudaraq Cənnətə yönəldir. Gəlin bu ayədən ibrət götürək: mal yığmaqla deyil, iman və yaxşı əməllərlə Allaha yaxınlaşaq. Unutmayaq ki, Allahın əzabı çox şiddətlidir, amma Onun bağışlaması da genişdir — tövbə edənləri bağışlayar.