İsra surəsi — Ayə 34

Kəlmələrin mənaları:

• Yətim — atası vəfat etmiş uşaq.
• Əşədd — yetkinlik yaşına çatmaq, ağıl kamilliyi və malı yaxşı idarə etmək qabiliyyəti.
• Əhd — vəd, söz, müqavilə və ya Allahla və insanlarla bağlanan hər hansı bir razılaşma.
• Məsul — haqqında sorğu-sual olunacaq, cavab tələb olunacaq.

Təfsir:

Ey iman gətirənlər! Allah-Təala sizə yetimlərin malına yaxınlaşmağı qadağan edir. Bu o deməkdir ki, nəinki onun malını yemək, hətta ona hər hansı bir şəkildə toxunmaq, ondan istifadə etmək və ya onu öz malınıza qatmaq olmaz. Ancaq bir istisna var: əgər bu malı qorumaq, artırmaq və yetimin xeyrinə işlətmək məqsədi daşıyırsa, o zaman ona yaxınlaşmaq olar. Bu, həmin malı yetim böyüyüb öz işini özü idarə edə bilən yaşa çatana qədər davam edir. Həmin yaşda ona malı tam şəkildə təhvil vermək lazımdır.

Bu ayə bizə öyrədir ki, yetimlər cəmiyyətin ən həssas təbəqəsidir və onların haqqına riayət etmək hər bir müsəlmanın borcudur. Peyğəmbərimiz (sallallahu aleyhi və səlləm) buyurmuşdur: "Mən və yetimə himayə edən şəxs Cənnətdə belə yanaşı olacağıq" – bu, yetimlərə qayğı göstərməyin nə qədər böyük bir fəzilət olduğunu göstərir.

Daha sonra Allah-Təala buyurur: "Əhdə vəfa edin!" Bu, geniş bir əmrdir – Allahla bağladığınız əhdə, insanlarla bağladığınız sözlərə, müqavilələrə və hətta özünüzə verdiyiniz vədlərə də vəfa edin. Çünki qiyamət günü hər bir əhd sahibindən sorğu-sual olunacaq: əgər vəfa edibsə, mükafat alacaq; əgər xəyanət edibsə, cəzalandırılacaq.

Bu ayə müsəlman şəxsiyyətinin iki əsas sütununu vurğulayır: əmanətə riayət etmək və sözündə durmaq. Bu iki xüsusiyyət insanı həm Allah yanında, həm də cəmiyyət içində yüksəldir. Unutmayın ki, sözünün üstündə durmayan insanın imanı da tam deyildir. Allah-Təala bizləri yetimlərin haqqını qoruyanlardan və əhdlərinə vəfa edənlərdən etsin!