Kəhf surəsi — Ayə 102

Kəlmələrin mənaları:

• Əfəhəsibə: Məgər zənn etdilər, güman etdilər?
• Əvliya: Dostlar, himayəçilər, köməkçilər.
• Ə'tədna: Hazırladıq, tədarük etdik.
• Nüzulən: Qonaq üçün hazırlanmış mənzil, yer.

Təfsir:

Bu ayə, küfr edənlərin ağlasığmaz dərəcədə böyük bir səhvə yol verdiklərini və bunun nə qədər dəhşətli bir nəticəyə səbəb olacağını bildirir. Allah-təala buyurur: “Məgər kafirlər Mənim qullarımı (mələkləri, peyğəmbərləri, saleh bəndələri, hətta bəzi şeytanları) Məndən başqa özlərinə dost və himayəçi götürməyi güman etdilər?” Yəni onlar zənn etdilər ki, bu varlıqlar onlara fayda verə bilər, onları Allahın əzabından qoruya bilər və ya onlara şəfaət edə bilərlər. Lakin bu, tamamilə yanlış bir düşüncədir. Çünki bütün bu məxluqatlar da Allahın qullarıdır və heç birinin heç bir işə qadir deyil.

Allah-təala bu ayədə onların bu batil gümanlarını təkzib edir və buyurur: “Biz Cəhənnəmi kafirlər üçün mənzil olaraq hazırlamışıq.” Yəni Cəhənnəm onların qonaq gəldikləri bir yer kimi hazırlanmışdır. Necə ki, bir qonaq üçün ev sahibi tərəfindən yer hazırlanarsa, Cəhənnəm də kafirlər üçün elə hazırlanmışdır. Bu, onların gələcəkdə qarşılaşacaqları aqibətin nə qədər dəhşətli olduğunu göstərir.

Bu ayə bizə öyrədir ki, heç bir məxluqatı Allahdan başqa dost və himayəçi qəbul etmək olmaz. Bütün ibadətlər, bütün dua və yalvarışlar yalnız Allaha məxsusdur. Kim bu həqiqəti dərk edib yalnız Allaha təvəkkül etsə, o, xilas olacaqdır. Kim də bundan üz çevirib başqalarına ümid bağlasa, onun aqibəti Cəhənnəm olacaqdır. Allah-təala bizləri bu böyük bəladan qorusun və hamımızı yalnız Özünə ibadət edənlərdən etsin.