Kahf surasi — Oyat 102

Kalimalarning ma'nolari:

• Afa hasiba: O‘yladimi, deb hisobladimi?
• Yattakhizu: O‘zlariga do‘st va yordamchi qilib olishlari.
• Ibodi: Mening bandalarim (ya’ni farishtalar, Iso, Uzayr va shaytonlar).
• Avliya: Do‘stlar, homiylar, ilohlar.
• A'tadna: Tayyorladik, hozirladik.
• Nuzulan: Mehmon uchun tayyorlangan joy, qarorgoh.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda kofirlarning ahmoqona xayollarini qattiq tanqid qilmoqda. Ular o‘ylaydilarki, Allohning bandalari bo‘lgan farishtalar, Iso alayhissalom, Uzayr alayhissalom yoki hatto shaytonlarni O‘ziga sherik qilib, ularni do‘st va homiy tutib olishlari bilan najot topadilar. Ular bu xayollari bilan Allohning hukmidan qutulaman deb o‘ylaydilarmi? Yo‘q, bunday emas! Alloh taolo ularning bu qilmishlarini biladi va ularni jazosiz qoldirmaydi.

Alloh taolo bu kofirlar uchun do‘zaxni tayyorlab qo‘yganini, u joy ularning mehmonxonasi bo‘lishini bildirmoqda. Xuddi mehmonga joy tayyorlangani kabi, do‘zax ham kofirlar uchun tayyorlangan. Ular u yerga kirib, azob-uqubatlarni totib ko‘radilar. Bu oyat kofirlarning yolg‘on umidlarini puchga chiqarib, ularning oxirati dahshatli ekanini ogohlantiradi.

Foydalar:

1. Alloh taolo hech kimni O‘ziga sherik qilishga rozi bo‘lmaydi va bu katta gunohdir. Bandalar Allohning o‘ziga tavakkal qilib, faqat Undan yordam so‘rashlari kerak.
2. Kofirlarning Alloh bandalarini iloh qilib olishlari ularni hech qanday foyda keltirmaydi, aksincha, ularni do‘zaxga yetaklaydi.
3. Allohning jazosi adolatli va aniqdir. Har bir inson qilgan ishiga yarasha mukofot yoki jazo oladi.
4. Bu oyat mo‘minlarga sabr va mustahkamlik beradi, chunki ular haq yo‘lda ekanliklarini biladilar va oxiratda yaxshi natijaga erishishlariga ishonadilar.
5. Alloh bandalariga mehribon bo‘lib, ularni xato yo‘ldan qaytarish uchun ogohlantirmoqda. Bu Uning rahmli ekanini ko‘rsatadi.