Марьям сүрөсү — Аят 69

1. Керектүү сөздөрдүн мааниси:

• ثُمَّ (сумма): андан кийин.
• لَنَنزِعَنَّ (лананзиъанна): сөзсүз түрдө сууруп чыгарабыз, ажыратып алабыз.
• شِيعَةٍ (шиятин): топ, тайпа, жамаат, агым.
• أَيُّهُمْ (аййухум): алардын кайсынысы.
• أَشَدُّ (ашадду): эң катуу, эң күчтүү.
• عِتِيًّا (ъитиййан): кайраттуулук менен баш ийбөө, текеберлик менен күнөөкөр болуу, чектен чыккан өжөрлүк.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала кыямат күнүндөгү эсеп-кысапты сүрөттөп, мындай дейт: андан кийин ар кайсы адашкан топтордун, жамааттардын ичинен Рахманга каршы эң катуу каршы чыккан, күнөөгө батыраак баткан, баш ийбей өжөрлүк кылган адамдарын бөлүп чыгарабыз. Бул жерде сөз адашуудагы ар кайсы агымдардын, топтордун жетекчилери, башчылары, алдыңкылары жөнүндө болуп жатат. Алар дүйнөдө элди адашууга тарткан, күнөөгө үндөгөн, Аллахтын буйруктарына каршы чыгууда эң алдыңкы сапта турган адамдар. Кыяматта алар эң оболу жоопко тартылып, эң оор азапка дуушар болушат. Анткени алардын күнөөсү оор, жоопкерчилиги чоң, жана аларга ээрчигендер да алардын артынан барат. Бул аят Аллахтын адилеттигин жана даанышмандыгын көрсөтөт: ар ким өзүнүн кылган ишине жараша жооп берет, ал эми адашуунун башында тургандар эң чоң жоопкерчиликке тартылышат.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар жана Исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Аллах Таала кыямат күнүндө эч кимди адилетсиз жазалабайт, ар ким өз кылганына жараша жооп берет. Бул Аллахтын адилеттигине болгон ишенимди бекемдейт.
• Кимдир бирөөнү адашууга, күнөөгө чакырган адамдардын жоопкерчилиги эң чоң экенин билүү — бизди жакшылыкка чакырган, туура жол көрсөткөн адамдарга ээрчүүгө түрткү берет.
• Ислам дини адамды акыл-эс менен ойлонууга, жакшы менен жаманды ажыратууга үндөйт. Бул аят аркылуу биз өзүбүздүн жетекчилерибизди, досторубузду, чөйрөбүздү туура тандоонун маанилүүлүгүн түшүнөбүз.
• Аллахтын азабынан коркуу менен бирге, Анын ырайымына үмүт кылуу — ыймандуу адамдын жүрөгүндө тең салмактуулукту сактайт. Бул аят бизди күнөөдөн алыс болууга, жакшылыкка умтулууга чакырат.
• Ислам — жөнөкөй, түшүнүктүү жана адилет дин. Ал ар бир адамга өз ордун, өз жоопкерчилигин көрсөтөт. Бул аят ошону дагы бир жолу ырастап турат.