Bakara Suresi — Ayet 179

Kelime Anlamları:

• Kısâs: Kısas, işlenen suça karşılık aynı şekilde karşılık verme, kısas cezası demektir. Öldürme suçunda, katilin cezalandırılması anlamına gelir.
• Hayat: Yaşam, canlılık, güven içinde yaşama.
• Ulü'l-elbâb: Akıl sahipleri, sağduyulu, düşünen ve doğruyu yanlıştan ayırt edebilen kimseler.
• Tettekûn: Allah'a karşı gelmekten sakınmanız, takvalı olmanız.

Tefsir:

Ey akıl sahipleri! Allah Teâlâ, kısas hükmünü sizin için bir hayat ve güvenlik kaynağı kılmıştır. Bu ilahi kanun, toplumda can güvenliğini sağlar, insanların birbirine zarar vermesini engeller ve haksız yere kan dökülmesinin önüne geçer. Kısasın varlığı, kötü niyetli kimseleri düşünmeye sevk eder; çünkü herkes, işlediği suçun karşılığını göreceğini bilir. Bu sayede toplumda huzur ve güven hâkim olur, insanlar rahatça yaşar.

Ey akıl sahipleri! Sizler, bu hükmün ardındaki hikmeti kavrayabilecek donanıma sahipsiniz. Kısas, intikam duygusunu tatmin etmek için değil, toplumun selameti için konulmuştur. Bir cana kıyanın cezalandırılması, aslında binlerce canın kurtulmasına vesile olur. Bu yüzden kısas, "hayat" olarak nitelendirilmiştir; çünkü o, hem mağdurun hakkını korur hem de toplumun geleceğini güvence altına alır.

Allah Teâlâ, bu hükmü sizlere takva kazanmanız için bildirmiştir. Yani bu kanuna uyarak, Allah'ın emirlerine boyun eğmeniz, yasaklarından kaçınmanız ve O'na karşı gelmekten sakınmanız istenmektedir. Kısas hükmünü uygulayan bir toplum, Allah'ın adaletini yeryüzünde tesis etmiş olur ve bu da onları takvaya yaklaştırır.

Değerli kardeşlerim! Bu ayet, İslam'ın adalet anlayışının ne kadar yüce olduğunu göstermektedir. İslam, can güvenliğini en üst düzeyde korur ve suçluların caydırılması için en etkili yöntemi belirler. Bu ilahi hükme uyan toplumlar, huzur ve güven içinde yaşar; uymayanlar ise kaos ve kargaşaya sürüklenir. Rabbimiz, bizleri bu hikmetli hükümleri anlayan ve uygulayan kullarından eylesin.