سوره طه — آیه 128

معانی واژگان:

• یَهْدِی: راهنمایی کند، روشن و آشکار سازد.
• کَمْ: برای کثرت و بسیاری است؛ یعنی «چه بسیار».
• الْقُرُونِ: جمع «قَرْن»، به معنای نسلها و امتهای گذشته.
• مَسَاکِنِهِمْ: خانهها و سرزمینهای آنان.
• أُولِی النُّهَىٰ: صاحبان خرد و اندیشههای پاک و والا.

تفسیر آیه:

آیا برای این مشرکانِ معاصر پیامبر، روشن و آشکار نشده است که چه بسیار نسلها و امتهایی را پیش از آنان نابود کردیم؟ امتهایی که اینان اکنون در خانهها و سرزمینهای ویرانشدهی آنان رفتوآمد میکنند و با چشمان خود آثار عذاب و هلاکتشان را میبینند. آنان در سفرهای تجاری خود به شام، از کنار دیار قوم ثمود، قوم لوط و دیگر اقوام هلاکشده عبور میکنند و ویرانههای آن دیار را به چشم میبینند، اما از آن عبرت نمیگیرند. بهراستی در این هلاکتِ اقوام پیشین و آثار باقیمانده از آنان، نشانهها و عبرتهای روشنی برای صاحبان خرد و اندیشه است تا از خواب غفلت بیدار شوند و به راه حق هدایت یابند.

فواید و پیامهای آیه:

• تاریخ گذشتگان، کتاب عبرت برای آیندگان است؛ کسی که از سرنوشت پیشینیان عبرت نگیرد، سزاوار سرنوشتی مشابه آنان است.
• نابودی اقوام طغیانگر، نشانهی قدرت بیپایان خداوند و هشداری برای همهی انسانهاست تا از کبر و سرکشی بپرهیزند.
• صاحبان خرد، کسانی هستند که از نشانههای آشکار خداوند در طبیعت و تاریخ پند میگیرند و به راه رستگاری میشتابند.
• این آیه دعوتی است به تفکر و تدبر در سرنوشت ملتهای پیشین تا ایمان انسانها استوارتر و دلهایشان به یاد خدا و قیامت نرمتر شود.