فرقان سۈرىسى — ئايەت 60

1) لۇغەتتىكى ئىزاھات:

• اسْجُدُوا: سەجدە قىلىڭلار، يەنى ئىبادەت ۋە تەۋەززۇئ بىلەن باش ئەگىڭلار.
• الرَّحْمَٰنُ: ئاللاھ تەعالانىڭ ئىسىملىرىدىن بىرى بولۇپ، رەھىم-شەپقىتى چەكسىز كەڭ بولغان زات دېگەن مەنىدە.
• نُفُورًا: قاچىش، يىراقلىشىش، يۈز ئۆرۈش دېگەن مەنىدە.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تەعالا كاپىرلارنىڭ ھەقىقەتكە بولغان مۇناسىۋىتىنى بايان قىلىدۇ. ئۇلارغا: «رەھمانغا سەجدە قىلىڭلار، ئۇنىڭغا ئىبادەت قىلىڭلار» دەپ چاقىرىلغاندا، ئۇلار تەكەببۇرلۇق ۋە ئىنكار بىلەن: «رەھمان دېگەن نېمە؟ بىز ئۇنى تونۇمايمىز، ئۇنىڭغا ئېتىراپ قىلمايمىز. سەن بىزگە بۇيرۇغان نەرسىگە سەجدە قىلامدۇق، ھەل بىز ئۇنى تونۇمايمىز؟» دەيدۇ. ئۇلارنىڭ بۇ سۆزلىرى ئۇلارنىڭ ھەقىقەتكە بولغان ئىنكارىنى ۋە تەكەببۇرلۇقىنى كۆرسىتىدۇ. ئەسلىدە قۇرەيش قەۋمى ئاللاھ تەعالانىڭ «رەھمان» دېگەن ئىسمىنى تونۇمايتتى، شۇڭا ئۇلار بۇ ئىسىمنى ئاڭلىغاندا ئىنكار قىلىپ، ھەيران قېلىشتى. ئۇلار پەقەت «ئاللاھ» دېگەن ئىسىمنى بىلەتتى، «رەھمان» دېگەن ئىسىمنى ئاڭلىغاندا ئۇنى باشقا بىر ئىلاھ دەپ ئويلىدى. شۇنىڭ بىلەن ئۇلار سەجدە قىلىشتىن باش تارتىپ، ھەقىقەتتىن تېخىمۇ يىراقلاشتى. بۇ ئايەت شۇنى ئەسكەرتىدۇكى، كىمكى ھەقىقەتكە قارشى تۇرسا، ئۇنىڭغا قىلىنغان دەۋەت ئۇنىڭ كۇفرىنى ۋە ئىنكارىنى تېخىمۇ كۈچەيتىدۇ، ئۇ ھەقىقەتتىن تېخىمۇ يىراقلىشىدۇ.

3) دەۋەت ۋە نەسىھەت:

ئەزىز قېرىنداشلار! بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئاللاھ تەعالانىڭ رەھمىتى چەكسىز كەڭدۇر. ئۇ «رەھمان» دېگەن ئىسىم بىلەن بەندىلىرىگە رەھىم-شەپقەت قىلىدۇ. بىز ئاللاھ تەعالانى تونۇش ۋە ئۇنىڭغا ئىبادەت قىلىش ئارقىلىق ھەقىقىي بەخت-سائادەتكە ئېرىشەلەيمىز. ئەگەر بىز ئاللاھ تەعالانىڭ بۇيرۇقلىرىغا بويسۇنساق، ئۇنىڭ رەھمىتىگە ئېرىشىمىز. ئەمما ئەگەر بىز تەكەببۇرلۇق قىلىپ، ھەقىقەتتىن يۈز ئۆرۈسەك، ئۇنداقتا زىيانغا ئۇچرايمىز. پەيغەمبەر ئەلەيھىسسالام بىزگە ئاللاھ تەعالانىڭ رەھمىتىنى ۋە ئۇنىڭ بىرلىكىنى ئۆگەتتى. بىز ئۇنىڭ سۈننىتىگە ئەمەل قىلىپ، ئاللاھ تەعالانىڭ رەھمىتىگە ئېرىشىش ئۈچۈن تىرىشىشىمىز كېرەك. ئاللاھ تەعالا بىزنى ھىدايەت قىلغاي ۋە بىزنى ھەقىقەتتىن يىراقلاشتۇرۇۋەتمىگەي. ئامىن.