سوره آل عمران — آیه 147

معانی کلمات:

• إِسْرَافَنَا: تجاوز از حدّ و زیادهروی در کارها، که شامل گناهان بزرگ و تعدّی از فرمانهای الهی است.
• ثَبِّتْ أَقْدَامَنَا: استوار و پابرجا گردان قدمهای ما را، تا در میدان جنگ و هنگام رویارویی با دشمن نلغزیم و فرار نکنیم.

تفسیر آیه:

سخن و دعای این صابرانِ مؤمن، هنگام نزول بلا و سختی، چیزی جز این نبود که با خضوع و خشوع به درگاه پروردگار عرضه داشتند: «پروردگارا! گناهان ما را بیامرز، چه گناهان کوچک و چه زیادهرویهای ما در امور دین و زندگی که از حدّ و مرز تو تجاوز کردهایم. قدمهای ما را در میدان نبرد استوار بدار تا از رویارویی با دشمن نگریزیم و سست نشویم، و ما را بر گروه کافران که به یگانگی تو و نبوت پیامبرانت ایمان نیاوردهاند، پیروز گردان.»

این دعا نشان میدهد که آنان در سختترین لحظات، نه به توان خود، بلکه به لطف و یاری خداوند تکیه کردند و از او طلب آمرزش، ثبات قدم و نصرت نمودند.

فواید و پیامهای آیه:

• مؤمن راستین در سختیها، نخست به استغفار و پاکسازی روح از گناه روی میآورد، زیرا گناه مانع نزول رحمت الهی است.
• تثبیت قدم و پایداری در راه حق، تنها با یاری خداوند حاصل میشود؛ پس باید در برابر مشکلات، از او ثبات قدم بخواهیم.
• پیروزی بر دشمنان، چه در میدان جنگ و چه در نبرد با نفس و شیطان، به نصرت الهی وابسته است و این نصرت با ایمان و دعای خالصانه همراه است.
• این آیه به ما میآموزد که در برابر دشمنان، نه از کثرت آنان هراس کنیم و نه به امکانات مادی دل ببندیم، بلکه با توکل بر خدا و دعا، از او یاری بطلبیم.