Фатир сүресі — Аят 2

1. Қиын сөздердің мағынасы:

• ﴿مَا يَفْتَحِ﴾ — «ашады», «жібереді», «береді» деген мағынада.
• ﴿رَحْمَةٍ﴾ — «рақым», «нығмет»: ризық, жаңбыр, денсаулық, ғылым, һидаят, бақыт және басқа да игіліктер.
• ﴿مُمْسِكَ﴾ — «ұстап қалушы», «тоқтатушы», «кедергі жасаушы».
• ﴿يُمْسِكْ﴾ — «ұстап қалады», «тоқтатады», «бермейді».
• ﴿مُرْسِلَ﴾ — «жіберуші», «қайта беретін».
• ﴿الْعَزِيزُ﴾ — «Азиз»: бәрінен үстем, ешкім оны жеңе алмайтын құдіретті.
• ﴿الْحَكِيمُ﴾ — «Хаким»: хикмет иесі, әр ісі мен әр үкімі даналыққа толы.

1. Аяттың тәпсірі:

Аллаһ тағала адамдарға қандай да бір рақым-нығметті ашса — ризық болсын, жаңбыр болсын, денсаулық, ғылым, һидаят немесе бақыт болсын — оны ешкім тоқтата алмайды, ешкім кедергі жасай алмайды. Ал Аллаһ қандай да бір нығметті ұстап, бермей қойса, одан кейін оны ешкім жібере алмайды, ешкім қайтарып бере алмайды. Яғни барлық нәрсенің кілті Аллаһтың қолында: беру де, тоқтату да тек Оның еркімен және хикметімен болады. Ол — Азиз, яғни ешкім Оны жеңе алмайтын, бәрінен үстем құдіретті; әрі Хаким, яғни жаратуында, өлшеуінде, басқаруында және әрбір бергені мен ұстағанында даналық иесі.

1. Осы аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Барлық игілік пен нығметтің кілті жалғыз Аллаһтың қолында екенін білу — жүректі Оған байланып, үмітті тек Одан күтуге тәрбиелейді.
• Біреуге нығмет берілсе, оны ешкім тартып ала алмайды; ал біреуден ұсталса, оны ешкім бере алмайды. Бұл — Аллаһтың құдіретіне деген сенімді күшейтеді.
• Рақым мен нығметтің берілуі де, тоқтатылуы да Аллаһтың хикметімен екенін түсіну — қиындыққа сабыр етіп, жақсылыққа шүкір етуге үйретеді.
• Аллаһтың Азиз және Хаким есімдерін білу — Оған мойынсұнуға, Оның әмірлеріне бойұсынуға және тәуекел етуге шақырады.
• Бұл аят адамды Аллаһқа ғана тәуекел етуге, Одан ғана сұрауға және Оның берген нығметтеріне шүкіршілік етуге баулиды. Осылайша ислам дінінің жүректі тыныштандыратын, үміт пен сенімге толтыратын шынайылығын көрсетеді.