Sad surəsi — Ayə 13

Sözlərin izahı:

• ثَمُودُ (Səmud): Saleh peyğəmbərin qövmü olub, Hicr bölgəsində yaşamış, daşları yonub evlər düzəldən qədim bir xalq.
• قَوْمُ لُوطٍ (Lut qövmü): Lut peyğəmbərin qövmü olub, Sədom və Qəmərə bölgəsində yaşamış, iyrənc əməllərlə məşğul olmuş bir camaat.
• أَصْحَابُ الْأَيْكَةِ (Əykə əhli): "Əykə" sıx ağaclı bağ-bağat deməkdir. Bunlar Şüeyb peyğəmbərin qövmüdür ki, Mədyən ərazisində yaşayırdılar.
• الْأَحْزَابُ (əl-Əhzab): "Hizb" sözünün cəmidir; dəstələr, birləşmiş qruplar deməkdir. Burada haqqa qarşı birləşib peyğəmbərləri yalançı sayan ümmətlər nəzərdə tutulur.

Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-taala əvvəlki ayələrdə xatırlanan peyğəmbərləri yalançı sayan ümmətlərin sırasına Səmud qövmünü, Lut qövmünü və Şüeyb peyğəmbərin qövmü olan Əykə əhlini də əlavə edir. Bunların hamısı öz peyğəmbərlərini təkzib etmiş, onlara qarşı birləşmiş, haqqa qarşı bir cəbhə tutmuş dəstələr idilər. Onlar elə zənn edirdilər ki, gücləri, sərvətləri və sayları onları Allahın əzabından qurtara bilər. Lakin nəticə göstərdi ki, haqqa qarşı qurulan heç bir ittifaq davamlı deyil — onların hamısı dünyada məhv oldu, axirətdə isə ağır əzaba düçar olacaqlar.

Bu ayə bizə xatırladır ki, tarix boyu peyğəmbərləri yalançı sayanlar çox olub, amma onların heç biri uğur qazanmayıb. Onların hamısı eyni aqibətlə üzləşib. Bu isə mömin üçün böyük bir təsəllidir: haqq yolunda tək qalsa belə, qələbə Allahın yardımı ilə haqqın tərəfindədir. Ey insan! Bu keçmiş ümmətlərin hekayələrindən ibrət götür, qürurun və inadkarlığın səni haqqa qarşı durmağa sövq etməsin. Bil ki, sənin Rəbbin qüdrətlidir, əzabı da şiddətlidir; lakin tövbə edib Ona üz tutanları bağışlayandır, rəhmlidir.