ص سۈرىسى — ئايەت 23

1. سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• نَعْجَةً: قوي، سۆگەت قويى.
• أَكْفِلْنِيهَا: ئۇنى ماڭا بېرىپ قوي، يەنى مېنىڭ قولۇمغا تاپشۇر، دېگەن مەنىدە.
• وَعَزَّنِي: مېنى يەڭدى، مېنىڭ ئۈستۈمدىن غالىب كەلدى.
• فِي الْخِطَابِ: سۆز-چېۋەردە، جاڭجاللىشىشتا.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئىككى خەسىمىنىڭ بىرى دادۇم ئەلەيھىسسالامغا شۇنداق دېدى: بۇ كىشى مېنىڭ دىنىي قېرىندىشىم، ئۇنىڭ توقسان توققۇز قويى بار، مېنىڭ بولسا پەقەت بىرلا قويۇم بار. شۇنداق تۇرۇقلۇق ئۇ مېنىڭ بىر قويۇمنىمۇ ئۆزىگە قوشۇۋېلىشنى تەلەپ قىلدى ۋە سۆز-چېۋەردە مېنى يەڭدى، يەنى مېنىڭ ئۈستۈمدىن غالىب كەلدى. ئۇنىڭ كۆپ مال-مۈلۈككە ئىگە بولۇشى ۋە كۈچلۈكلىكى سەۋەبىدىن، ھەق مېنىڭ تەرىپىمدە بولسىمۇ، ئۇ مېنى بېسىپ چۈشتى.

بۇ ئايەتتە ئىككى خەسىمنىڭ ئارىسىدىكى ماجىرا بايان قىلىنىۋاتىدۇ. ئۇلارنىڭ بىرى ئۆزىنىڭ ئازغىنە مال-مۈلۈككە ئىگە ئىكەنلىكىنى، يەنە بىرىنىڭ بولسا ناھايىتى كۆپ مال-مۈلۈككە ئىگە بولۇپ، شۇنداق تۇرۇقلۇق ئۆزىنىڭ ھەقىقىي ھوقۇقىغا دەخلى يەتكۈزۈۋاتقانلىقىنى ئېيتىپ، دادۇم ئەلەيھىسسالامدىن ھەقلىق ھۆكۈم سورايدۇ. بۇ ۋەقە ئارقىلىق ئىنسانلارغا مال-مۈلۈك ۋە كۈچ-قۇۋۋەتنىڭ ئادالەتسىزلىككە سەۋەب بولماسلىقى كېرەكلىكى، ھەق-ھوقۇقنى ئادالەت بىلەن بېرىش لازىملىقى ئۆگىتىلىدۇ.

ئىسلام دىنى بىزگە ھەر قانداق ئەھۋالدا ئادالەتنى قوغداشنى، ئاجىزلارنىڭ ھەق-ھوقۇقىنى ھۆرمەت قىلىشنى بۇيرۇيدۇ. بۇ ئايەت شۇنى ئەسكەرتىدۇكى، كىملىكىڭىز ياكى بايلىقىڭىز قانچىلىك بولسىمۇ، ھەقىقەت ۋە ئادالەت ئالدىدا ھەممە ئادەم باراۋەر. شۇڭا ھەر بىرىمىز ئۆز ئارىمىزدا ئادالەتلىك بولۇشىمىز، باشقىلارنىڭ ھوقۇقىغا دەخلى قىلماسلىقىمىز كېرەك. بۇ ئايەت بىزگە ئۆز-ئارا مۇناسىۋەتتە سەمىمىي ۋە ئادالەتلىك بولۇشنىڭ مۇھىملىقىنى ئۆگىتىدۇ.