Sure Sâd — Ayet 24

Kelime Anlamları:

• Na'ce (نعجة): Dişi koyun, koyun.
• Niac (نعاج): Koyunlar (çoğul).
• Hulata (خلطاء): Ortaklar, iş ortaklığı yapanlar.
• Bağy (بغي): Zulmetmek, haksızlık etmek, haddi aşmak.
• Fetene (فتن): İmtihan etmek, denemek, sınamak.
• Harra (خرّ): Düşmek, yere kapanmak.
• Enab (أناب): Yönelmek, tövbe edip Allah'a dönmek.

Tefsir:

Davud (a.s.), iki davacının arasında hüküm verirken, asıl sahibine hitaben şöyle dedi: "Andolsun ki, kardeşin senden koyununu isteyip kendi koyunlarına katmakla sana zulmetmiştir." Yani bu istek, açık bir haksızlıktır ve senin hakkını gasp etmektir.

Sonra Davud (a.s.) genel bir hüküm çıkararak şöyle devam etti: "Doğrusu ortaklık yapanların çoğu, birbirlerine karşı haddi aşar ve zulmeder. Haklarını çiğner, birbirlerini mağdur ederler. Ancak iman edip salih ameller işleyenler müstesnadır; onlar ortaklarına haksızlık etmez, haklarını gözetirler. Fakat bu vasıfta olanlar ne kadar azdır!"

İşte bu noktada Davud (a.s.) kendisinin de bu imtihandan geçirildiğini anladı. Bu kıssanın kendisine bir uyarı ve deneme olduğunu kesin olarak idrak etti. Hemen Rabbinden bağışlanma diledi, secdeye kapandı ve bütün kalbiyle Allah'a yönelerek tövbe etti. O, bu hatasından dolayı pişmanlık duydu ve Rabbine iltica etti.

Çıkarılan Dersler ve Faydalar:

Bu kıssa bize şu önemli dersleri vermektedir:

1. Haksızlık ve zulüm, toplumda yaygın bir hastalıktır. Ortaklık ve birlikteliklerde bile insanlar çoğu zaman birbirlerinin haklarına tecavüz ederler. Bu, insan fıtratının zayıflığından kaynaklanır ve ancak iman ile aşılabilir.
2. Adaletli olmak, imanın gereğidir. Gerçek müminler, ortaklarına ve çevrelerindeki insanlara karşı adil davranır, hak yemezler. Bu ahlak, imanın olgunluğunun göstergesidir.
3. Peygamberler bile hata yapabilir, ama tövbe ile yücelirler. Davud (a.s.) gibi büyük bir peygamberin bile bir hatası olduğunda hemen Allah'a yönelmesi, bizlere tövbenin önemini ve Allah'ın affediciliğini gösterir. Hata işleyen herkes, ümitsizliğe kapılmadan Rabbine dönmelidir.
4. İmtihanlar, insanı olgunlaştırır. Allah'ın bizi denemesi, aslında bir rahmettir. Bu denemeler sayesinde hatalarımızı fark eder, tövbe eder ve manevi olarak yükseliriz.
5. Secde ve tövbe, kulun Allah'a en yakın olduğu anlardır. Davud (a.s.)'ın hatasını anlar anlamaz secdeye kapanması, bizlere zor anlarda Allah'a sığınmanın ve O'na yönelmenin en güzel çare olduğunu öğretir.