Zuxruf surasi — Oyat 32

Kalimalarning ma'nolari:

• Rahmat: Bu yerda payg'ambarlik va nubuvvat nazarda tutilgan.
• Ma'ishat: Tirikchilik, rizq-ro'z.
• Suxriy: Bir-biriga xizmatkor va yordamchi qilib berish.

Tafsir:

Ey Muhammad! Bu mushriklar Robbining rahmatini — ya'ni payg'ambarlikni o'zlari taqsimlaydilarmi? Uni kimga xohlasalar berib, kimdan xohlasalar tortib oladilarmi? Ular bunga qodir emaslar. Chunki Alloh taolo ularning o'rtasida dunyo hayotidagi tirikchiliklarini, rizq-ro'zlarini O'zi taqsimlab qo'ygan. Kimini boy, kimini kambag'al qilgan. Ba'zilarini ba'zilaridan daraja jihatidan yuqori ko'targan: biri kuchli, biri zaif; biri boy, biri faqir. Buning hikmati shundaki, ular bir-birlariga xizmat qilib, bir-birlaridan foydalanib yashasinlar. Boy o'z moli bilan, kambag'al esa mehnati bilan jamiyatni tuzuk tutsin. Agar Alloh xohlasa, hammasini boy qilib qo'yishi mumkin edi, lekin Uning hikmati shuni taqozo qilgan.

Ey Payg'ambar! Robbining rahmati — ya'ni jannat va undagi ne'matlar — bu mushriklar yig'adigan dunyo molu-dunyosidan ancha yaxshi va afzaldir. Chunki dunyo moli o'tkinchi, jannat esa abadiydir.

Foydalar:

1. Alloh taolo har bir ishni O'z hikmati bilan qiladi. U kishilarning rizqlarini taqsimlashda ham, payg'ambarlikni tanlashda ham mutlaq hukmdordir.
2. Insonlar o'rtasidagi boylik va kambag'allikdagi farqlar — Allohning hikmatli tadbiridir. Bu farqlar jamiyatning tartib-isoxi uchun kerak.
3. Payg'ambarlik va din ishlari insonlarning ixtiyorida emas, balki faqat Allohning ixtiyoridadir. Kimga xohlasa, O'zi beradi.
4. Dunyo moli va boyligi qanchalik ko'p bo'lmasin, oxiratdagi jannat ne'matlari oldida hech narsa emas. Shuning uchun mo'min kishi dunyoni maqsad qilmasdan, oxiratga intilishi kerak.
5. Bu oyat musulmonlarga taqdirga rozi bo'lishni va Allohning taqsimotiga shukr qilishni o'rgatadi.