Sure Mâide — Ayet 95

Kelime Anlamları:

• Hurm: İhramlı olanlar, hac veya umre niyetiyle ihrama girmiş kimseler.
• Cezâ: Karşılık, bedel, uygulanacak yaptırım.
• Neam: Deve, sığır, koyun ve keçi gibi ehli hayvanlar.
• Hedy: Harem bölgesine ulaştırılıp orada kesilerek fakirlere dağıtılan kurbanlık hayvan.
• Vebâl: Günahın kötü sonucu, ağır ceza, pişmanlık.
• Afv: Bağışlama, affetme.
• İntikam: Cezalandırma, öç alma.

Tefsir:

Ey iman edenler! Siz ihramlı iken (hac veya umre için ihrama girmişken) kara avını öldürmeyin. Bu, Allah’ın koyduğu bir sınır ve yasaktır. İhram, kişiyi günahlardan ve dünyevî işlerden uzaklaştıran kutsal bir hâldir; bu hâlde avlanmak, hem bu kutsallığa saygısızlık hem de Allah’ın emrine karşı gelmektir.

Kim içinizden, bu yasağı bile bile ve isteyerek bir kara avını öldürürse, onun cezası şudur: Öldürdüğü ava denk olan bir ehli hayvanı (deve, sığır, koyun veya keçi) kurban etmesi gerekir. Bu denklik, içinizden iki âdil kişinin takdiriyle belirlenir. Bu kurbanlık, Kâbe’ye ulaştırılıp Harem bölgesinde kesilir ve oradaki fakirlere dağıtılır. Eğer kurbanlık bulamazsa veya bu mümkün olmazsa, o zaman avın değeri kadar yiyeceği Harem’deki yoksullara yedirmesi gerekir. Her bir yoksula yarım sâ’ (yaklaşık 1,5 kg) yiyecek verilir. Buna da gücü yetmezse, her yarım sâ’ yiyecek karşılığında bir gün oruç tutar. Bu cezalar, kişinin yaptığı hatanın ağırlığını hissetmesi ve pişmanlık duyarak Rabbine yönelmesi içindir. Allah, kullarının ıslah olmasını ve günahlarından arınmasını ister.

Allah, bu yasağın gelmesinden önce işlenen hataları affetmiştir. Çünkü Allah, kullarına merhametlidir ve onları affetmeyi sever. Ancak bu yasak geldikten sonra kim bilerek ve ısrarla bu günaha tekrar dönerse, Allah ondan intikam alacaktır. Allah, her şeye gücü yeten, izzet sahibi ve dilediğini cezalandırmaktan âciz olmayandır. O’nun azabından kaçış yoktur; O’nun kudreti karşısında hiçbir güç duramaz.

Bu âyet, Müslümanlara hem bir uyarı hem de bir rahmettir. Allah, kullarını korumak ve onları günahtan uzaklaştırmak için bu hükümleri koymuştur. İhram, kişinin Allah’a olan bağlılığını gösteren bir ibadet hâlidir; bu hâlde avlanmak, o bağlılığa zarar verir. Bu sebeple Allah, müminlere hem dünyada hem ahirette huzur ve mutluluk versin diye bu yasakları emretmiştir. Ey iman edenler! Allah’ın sınırlarına riayet edin; çünkü bu sınırlar sizin iyiliğiniz içindir. Allah’ın affına ve rahmetine nail olmak için O’nun emirlerine uyun, yasaklarından kaçının. Unutmayın ki Allah, tövbe edenleri sever ve affeder; ancak ısrarla günah işleyenler, O’nun intikamıyla karşılaşacaktır.