Qof surasi — Oyat 26

Kalimalarning ma'nolari:

• جَعَلَ مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ – Alloh bilan birga boshqa iloh (xudo) qabul qildi, ya'ni Unga sherik keltirdi.
• فَأَلْقِيَاهُ – ikkalangiz (shoqid va guvoh farishtalar) uni tashlang.
• الْعَذَابِ الشَّدِيدِ – qattiq va og'ir azob (do'zax azobi).

Tafsir:

Alloh taolo o'sha kofir va gunohkor banda haqida ikkita farishtaga – biri uning amallarini yozib turuvchi (shohid) va ikkinchisi uni do'zaxga yetaklovchi (soiq) – buyuradi: "Uni qattiq azobga tashlang!" Bu buyruq o'sha kimsaga nisbatan beriladiki, u Allohning yagonaligini inkor etib, Unga boshqa biror narsani yoki shaxsni sherik qilgan, ya'ni Allohdan o'zga narsalarga ibodat qilgan. U haqni rad etuvchi, o'jarlik bilan qarshi chiquvchi, molida zamon va haqlarni bermaydigan, Allohning chegaralaridan tajovuz qiluvchi, Uning va'dasi va tahdidiga shubha bilan qarovchi edi. Mana shunday kimsalar uchun do'zaxning eng og'ir azobi tayyorlangan bo'lib, ular o'sha azobga tashlanadilar.

Foydalar:

1. Bu oyat shirk (Allohga sherik keltirish) eng katta gunoh ekanini va uning oqibati do'zax azobi ekanini ko'rsatadi. Musulmon kishi shirkdan qattiq saqlanishi va tavhid (yagonalik) aqidasini mustahkamlashi lozim.
2. Har bir insonning amallari yozib borilishi va qiyomat kuni guvohlar bo'lishi – bu adolatning to'liq amalga oshishini bildiradi. Bu esa mo'minni yaxshi amallarga undaydi va gunohlardan qaytaradi.
3. Allohning rahmati keng bo'lsa-da, Uning azobi ham qattiqdir. Bu oyat insonni o'ylashga chorlaydi: agar banda Allohdan o'zga narsaga suyanib, Unga sherik keltirsa, oxirati halokatga yuz tutadi. Shuning uchun har bir inson faqat Allohga ibodat qilishi va Undan o'zga narsadan yordam so'ramasligi kerak.
4. Bu oyatda kofirlar va mushriklarning do'zaxga tashlanishi haqidagi xabar, mo'minlar uchun esa Allohning adolati va hikmatiga ishonch hosil qilishga sabab bo'ladi. Zero, Alloh hech kimga zulm qilmaydi, balki har kimga qilgan amaliga yarasha jazo yoki mukofot beradi.