Ар-Рахман сүресі — Аят 59

1. Сөздердің мағынасы:

• فَبِأَيِّ — "сонда қайсысымен" деген мағынада; сұрақ қою арқылы мойындауға шақыру.
• آلَاءِ — "игіліктер, нығметтер, сый-сияпаттар" дегенді білдіреді; бұл сөздің жекеше түрі "إِلًى" немесе "آلَاء" болып, Алланың адамға берген түрлі игіліктерін қамтиды.
• رَبِّكُمَا — "екеуіңнің Раббың" деген мағынада; мұндағы "екеу" деп жын мен адамзат қауымына қаратылып айтылған.
• تُكَذِّبَانِ — "екеуің өтірік дейсіңдер, жоққа шығарасыңдар" деген мағынада.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Алла Тағала жын мен адамзатқа қаратып: "Екеуің Раббыларыңның қай игілігін өтірік дейсіңдер?" — деп сұрақ қояды. Яғни, Алланың сендерге берген сансыз нығметтерінің қайсысын жоққа шығарасыңдар, қайсысын мойындамайсыңдар? Бұл сұрақ адамды ойландыруға, Алланың берген игіліктерін еске алып, шүкір етуге шақырады. Ар-Рахман сүресінде бұл сұрақ бірнеше рет қайталанып, Алланың әр түрлі нығметтері санамаланып өтіледі: жаратылыс, өмір, денсаулық, ризық, ғылым, бала-шаға, жәннат пен тозақ туралы хабарлар — осылардың барлығы Алланың игілігі. Сондықтан адам мен жын осы нығметтерді мойындап, Аллаға шүкір етуі керек, оларды жоққа шығармауы тиіс.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Алла Тағала адам мен жынға шексіз нығметтер берген; бұл нығметтерді санап таусу мүмкін емес.
• Әрбір нығмет — Алланың рақымы мен мейірімінің көрінісі; оны мойындап, шүкір ету — иманның белгісі.
• Аят адамды өз өміріндегі игіліктерді ойлануға, оларды жоққа шығармауға, керісінше Аллаға алғыс айтуға шақырады.
• Шүкір ету адамды Аллаға жақындастырады, жүрегін жұмсартады және өміріне береке әкеледі.
• Бұл сұрақ әр адамға өзінің Раббысы алдындағы жауапкершілігін еске салады: Алланың нығметтерін мойындау — құлдықтың, иманның және ризалықтың негізі.