Rəhman surəsi — Ayə 77

Mənaların izahı:

• فَبِأَيِّ: "Bəs hansı ilə" mənasında olub, sual bildirir.
• آلَاءِ: Nemətlər, lütflər, yaxşılıqlar deməkdir. Burada Allahın insanlara və cinlərə bəxş etdiyi saysız-hesabsız nemətlər nəzərdə tutulur.
• رَبِّكُمَا: "Sizin ikinizin Rəbbi" — burada iki camaata (insanlara və cinlərə) xitab olunur.
• تُكَذِّبَانِ: "Yalan sayırsınız", "inkar edirsiniz" mənasındadır.

Ayənin təfsiri:

Bu ayə Rəhman surəsində dəfələrlə təkrar olunan və mömin qəlblərə dərin təsir edən ayələrdən biridir. Uca Allah bu ayədə həm insanlara, həm də cinlərə xitab edərək buyurur: "Bəs siz ikiniz Rəbbinizin hansı nemətini yalan sayırsınız?"

Allah insana və cinə saysız-hesabsız nemətlər bəxş etmişdir: həyat, sağlamlıq, ruzi, ağıl, hidayət, Qurani-Kərim, peyğəmbərlər və daha neçə-neçə görünən və görünməyən lütflər. Bu nemətlərin hamısı Allahın sonsuz mərhəmətinin əlamətidir. Ayə bizə xatırladır ki, bu nemətləri inkar etmək və ya onlara laqeyd qalmaq böyük nankorluqdur.

Bu sual əslində bir xəbərdarlıq və düşünməyə dəvətdir. İnsan öz həyatına nəzər salıb görməlidir ki, hər nəfəs, hər sağlamlıq, hər yemək, hər sevgi — hamısı Allahın bizə olan lütfünün bir parçasıdır. Bu nemətləri saymağa qalxsaq, heç vaxt sona çata bilmərik.

Ey insan! Sənin Rəbbin səni yoxdan var etdi, sənə göz verdi görmək üçün, qulaq verdi eşitmək üçün, qəlb verdi sevmək və iman gətirmək üçün. O, sənə Quranı göndərdi ki, doğru yolu tapasan. Bütün bunlar Allahın sənə olan sevgisinin və mərhəmətinin göstəricisidir. Elə isə necə ola bilər ki, sən bu nemətləri inkar edəsən və ya unudasan?

Bu ayə həm də bizə şükür etməyi öyrədir. Şükür yalnız dillə "əlhəmdülillah" demək deyil, həm də qəlblə Allahın varlığını və birliyini qəbul etmək, əməllə isə Onun buyurduğu yolla getməkdir. Kim Allahın nemətlərini tanıyıb şükür edərsə, Allah onun nemətlərini daha da artırar.

Gəlin bu ayəni oxuyarkən bir an dayanıb düşünək: bu günə qədər Allahın bizə verdiyi hansı nemətlərə görə şükür etmişik? Hansılarını isə unutmuşuq? Qoy bu ayə bizim üçün oyanış və Allaha yaxınlaşma vesilesi olsun. Çünki əsl zənginlik mal-dövlətdə deyil, Allahı tanımaq və Ona şükür etməkdədir.