Аль-Вакиа сүрөсү — Аят 9

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• الْمَشْأَمَة (аль-машъама): «сол тарап» дегенди билдирет. Бул жерде сол тараптан китептерин алып, тозокко бара турган адамдарды билдирет.
• أَصْحَابُ (асхаб): «ээлери», «кошоочулары» деген мааниде.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала сол тараптын ээлери жөнүндө сүйлөп, алардын абалынын канчалык оор жана коркунучтуу экенин билдирүүдө. Сол тараптын ээлери — кыямат күнү китептери сол колдорунан берилген адамдар. Алардын абалы өтө начар, орду өтө төмөн. Аллах Таала «ما أصحاب المشأمة» деп айтуу менен алардын канчалык жаман абалда экенин, канчалык кордукка кабылаарын адам баласынын оюна жеткидей кылып сүрөттөп берүүдө. Бул суроо түрүндөгү сүйлөм алардын абалынын улуулугун жана оордугун, ошондой эле аларды күтүп турган азаптын чоңдугун баяндайт. Алар сол тарапка — тозокко тартылышат. Бул аят адамды ойлонууга чакырып, сол тараптын ээлеринен болуп калуудан сактанууга үндөйт.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала адамдарды эки топко бөлөт: оң тараптын ээлери (бейишке бара тургандар) жана сол тараптын ээлери (тозокко бара тургандар). Бул ажыратуу адамдын дүйнөдөгү аракеттерине жараша болот.
• Адам өзүнүн акыбетин ойлонуп, жакшылыкка умтулуп, жамандыктан качуусу керек. Ар бир адам кыямат күнү өз китебин кайсы колунан аларын ойлонушу зарыл.
• Бул аят бизди эскертүү менен катар үмүт да берет: эгер адам туура жолдо болсо, оң тараптын ээлеринен болуп, улуу ийгиликке жетет.
• Ислам дини адамды жоопкерчиликке чакырат. Ар бир кылган ишибиз үчүн жооп беребиз. Бул аят ошол жоопкерчиликти эске салат.
• Курандын аяттары адамды коркутуу менен гана эмес, ойлонтуу жана туура жолго баштоо үчүн түшүрүлгөн. Бул аят аркылуу биз Аллахтын адилеттигин жана даанышмандыгын көрөбүз.