Həşr surəsi — Ayə 16

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• كَمَثَلِ — "məsəli kimi", "bənzəri kimi".
• الشَّيْطَانِ — Şeytan, yəni İblis; insanları azdıran, pisliyə çağıran məxluq.
• اكْفُرْ — "kafir ol", yəni Allaha və Onun dininə inamı inkar et.
• بَرِيءٌ — "uzağam", "əlaqəm yoxdur", "təmizəm".
• رَبِّ الْعَالَمِينَ — "aləmlərin Rəbbi", yəni bütün məxluqatın sahibi və tərbiyəçisi olan Allah.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala münafiqlərin hiyləgər əməlini bir misalla izah edir. Münafiqlər yəhudiləri müharibəyə təhrik edir, onlara "biz sizinləyik, sizə kömək edəcəyik" deyirdilər. Lakin işin həqiqəti onların yalanından başqa bir şey deyildi. Onların bu vəziyyəti elə Şeytanın vəziyyətinə bənzəyir.

Şeytan bir vaxt insana yaxınlaşıb onu küfrə, yəni Allaha inamı inkar etməyə çağırdı, ona küfrü gözəl göstərdi və vəd verdi. İnsan onun sözünə uyub kafir olduqda isə Şeytan dərhal ondan üz döndərdi və dedi: "Mən səndən uzağam, səninlə heç bir əlaqəm yoxdur! Mən aləmlərin Rəbbi olan Allahdan qorxuram!"

Burada Şeytanın "Allahdan qorxuram" deməsi doğru söz deyil, yalandır. Çünki o, əvvəlcə insanı küfrə çağırırdı, indi isə özünü təmizə çıxarmaq üçün belə deyirdi. Onun məqsədi insanı öz taleyinə buraxıb cəzadan yaxa qurtarmaq idi. Lakin bu hiylə ona heç bir fayda vermədi — nə insanı xilas edə bildi, nə də özü cəzadan qurtuldu.

Bu misal bizə çox mühüm bir dərs verir: pisliyə çağıran, insanı günaha sövq edən şəxslər çətinlik anında həmin insanı tək qoyub qaçarlar. Onlara güvənmək, onların vədlərinə aldanmaq insanı yalnız ziyana aparır.

3) Nəsihət və dəvət:

Ey insan! Səni küfrə, günaha, pisliyə çağıran səslərə aldanma! Bil ki, səni günaha təhrik edənlər ən çətin anda səni tək qoyacaqlar. Onların vədləri yalandan başqa bir şey deyildir. Yalnız Allaha sığın, Onun yolunu tut. Çünki Allah heç vaxt Öz qulunu tək qoymaz, əksinə, tövbə edənləri bağışlayar, doğru yolda olanlara kömək edər.

Qurani-Kərim bizə ən gözəl yol göstəricisidir. Onun hikmətlərini dərk etdikcə həyatımız nurla dolar, qəlbimiz rahatlıq tapar. Gəlin, bu ayənin bizə öyrətdiyi dərsdən ibrət götürək: yalançı dostlara, hiyləgər vədlərə aldanmayaq, həmişə haqqın və doğruluğun tərəfində dayanaq. Allahın rəhməti genişdir, lakin hiylə və küfr yolu isə yalnız ziyana aparır.