Sure Haşr — Ayet 16

Kelime Anlamları:

• Kemesel (كَمَثَلِ): Benzeri gibi, örneği gibi
• Şeytan (الشَّيْطَانِ): İblis, azgın ve saptıran varlık
• İnsan (الإِنسَانِ): İnsanoğlu, âdemoğlu
• Küfür (اكْفُرْ): İnkâr et, Allah'ı tanımayı reddet
• Berî (بَرِيءٌ): Uzağım, ilişkim yok, sorumlu değilim
• Ahaf (أَخَافُ): Korkarım, çekinirim
• Rabbu'l-Âlemîn (رَبِّ الْعَالَمِينَ): Bütün varlıkların, âlemlerin Rabbi

Tefsir:

Bu âyet-i kerîmede Yüce Allah, münafıkların Yahudilere yaptıkları telkinleri ve onları savaşa kışkırtmalarını, sonra da onları yalnız bırakıp kaçmalarını çarpıcı bir benzetmeyle anlatmaktadır. Münafıkların durumu, tıpkı şeytanın insana yaptığı gibidir.

Şeytan, insana yaklaşır ve ona "İnkâr et, Allah'ı tanıma, kulluktan yüz çevir!" diye fısıldar. İnsan bu telkine uyar, küfre düşer ve Allah'ın emrine karşı gelir. Fakat insan küfre düştüğü anda, şeytan ondan uzaklaşır ve şöyle der: "Ben senden uzağım, benim seninle hiçbir ilişkim yok! Ben âlemlerin Rabbi olan Allah'tan korkarım." Oysa bu söz tamamen yalandır ve bir kurtuluş çabasıdır. Şeytan, insanı saptırdıktan sonra onu yalnız bırakır ve kendini kurtarmaya çalışır.

İşte münafıklar da tıpkı böyledir. Yahudilere "Biz sizinle beraberiz, size yardım edeceğiz, sizi destekleyeceğiz" diyerek onları savaşa teşvik ederler. Fakat iş ciddileşip savaş başladığında veya tehlike yaklaştığında, onları yalnız bırakırlar ve "Biz sizden uzağız, biz sizinle değiliz" derler. Onlar da tıpkı şeytan gibi, kendilerini kurtarmaya çalışırlar ve dostlarını ateşe atarlar.

Bu benzetme, bize çok önemli bir ders vermektedir: Şeytanın ve onun yolunu izleyenlerin vaatlerine asla güvenilmemelidir. Onların sözleri aldatmacadan ibarettir. İnsanı tuzağa düşürdükten sonra terk ederler. Oysa Allah'a sığınan ve O'nun emrine uyan kimse, asla yalnız bırakılmaz. Allah, dostlarını asla terk etmez ve onları asla aldatmaz.

Sevgili kardeşlerim! Bu âyet bize, güvenilmesi gereken tek varlığın Allah olduğunu öğretmektedir. Kim Allah'a güvenirse, o asla pişman olmaz. Kim de şeytanın ve onun yardakçılarının sözlerine kanarsa, sonunda tıpkı bu âyette anlatıldığı gibi yapayalnız kalır. Rabbimiz bizleri şeytanın aldatmacalarından korusun ve bizi her zaman kendisine güvenen kullarından eylesin. Âmin.