Sure En'âm — Ayet 144

Kelime Anlamları:

• İbil (الإبل): Deve.
• Bakar (البقر): Sığır, inek.
• Eştemelet (اشتملت): İçine aldı, kapsadı.
• Erham (أرحام): Rahimler, döl yatakları.
• Şühedâ (شهداء): Şahitler, hazır bulunanlar.
• İfterâ (افترى): Yalan uydurmak, iftira etmek.
• İdlâl (إضلال): Doğru yoldan saptırmak.

Tefsir:

Bu âyet-i kerîmede Yüce Allah, müşriklerin kendi uydurdukları haram-helal kurallarını çürütmekte ve onları akıl almaz bir mantıksızlıkla yüzleştirmektedir. Onlar, hayvanların bir kısmını kendi heva ve heveslerine göre haram ilan ediyor, bir kısmının da etini yemeyi yasaklıyorlardı. İşte bu âyet, onların bu bâtıl inançlarını kökünden sarsan ilâhî bir cevaptır.

Allah Teâlâ, sekiz çift hayvandan bahsetmektedir: Koyundan iki, keçiden iki, deveden iki ve sığırdan iki. Bunların her biri erkek ve dişi olarak yaratılmıştır. Müşrikler bu hayvanların bazılarını erkek olduğu için, bazılarını dişi olduğu için, bazılarını da ana karnındaki yavrusu sebebiyle haram sayıyorlardı. Allah Teâlâ onlara şu soruyu yöneltiyor: "Allah, bu hayvanların erkeklerini mi haram kıldı, yoksa dişilerini mi? Ya da dişilerin rahimlerinde taşıdıkları yavruları mı haram kıldı?" Bu soru, onların iddialarının ne kadar tutarsız ve dayanaksız olduğunu gözler önüne sermektedir. Çünkü onların bu iddialarını destekleyen ne bir vahiy ne de bir peygamber sözü vardır.

Ardından Allah Teâlâ, onlara şu ağır soruyu yöneltir: "Yoksa siz, Allah'ın size bunları haram kıldığına dair O'nun huzurunda şahitlik mi ettiniz?" Bu, onların iddialarının ne kadar asılsız olduğunu ortaya koyan keskin bir hitaptır. Onlar, Allah'ın emrini bilmeden, O'nun adına yalan uydurarak insanları doğru yoldan saptırmaktadırlar.

Âyetin sonunda ise en ağır hüküm gelmektedir: "Allah'a karşı yalan uydurarak insanları bilgisizce saptırandan daha zalim kim olabilir?" Bu, kıyamete kadar sürecek bir uyarıdır. Allah'ın adını kullanarak O'nun dinine ilaveler yapan, haram kılmadığını haram sayan, helal kıldığını yasaklayan herkes bu tehdidin kapsamındadır. Zira Allah Teâlâ, zalimleri hidayete erdirmez; onların kalplerini mühürler ve karanlıkta bırakır.

Davet Mesajı:

Ey insanlar! Din, Allah'ın belirlediği sınırlardır. Hiç kimsenin, hiçbir otoritenin, Allah adına hüküm koyma yetkisi yoktur. İslam, insanları bu tür bâtıl inançlardan kurtarmak için gelmiştir. Helal ve haram, yalnızca Allah'ın kitabı ve Resûlü'nün sünnetiyle belirlenir. Bizler, bu ilâhî ölçülere sarıldığımız sürece doğru yoldayız. Allah'ın dinini tahrif edenlerden, O'nun adına yalan uyduranlardan uzak duralım. Çünkü Allah, adaletle hükmeder ve zalimleri asla doğru yola iletmez. Rabbimiz bizi, O'nun rızasına uygun yaşayan kullarından eylesin. Âmin.