An'om surasi — Oyat 37

Kalimalarning ma'nolari:

• Lavla: Nega, qaniydi.
• Oyat: Mo‘jiza, alomat, belgi.
• Nuzzila: Nozil qilindi, tushirildi.
• Qodir: Qudratli, qodir.

Tafsir:

Mushriklar o‘jarlik va takabburlik bilan: “Qaniydi, unga (Muhammadga) Robbisi tomonidan bir mo‘jiza tushirilsa edi?” – deyishdi. Ular bu so‘z bilan Payg‘ambar alayhissalomning rostgo‘yligini isbotlovchi g‘ayritabiiy bir belgi talab qilishdi. Alloh taolo Muhammad sollallohu alayhi vasallamga: “Ey Rasulim! Ularga ayting: Albatta, Alloh ular xohlagan mo‘jizani tushirishga qodirdir. Lekin ularning ko‘pchiligi bilmaydiki, mo‘jizalarning tushirilishi Allohning hikmati va irodasiga bog‘liqdir. Alloh banda uchun nima yaxshi va nima yomon ekanini biladi. Agar ular talab qilgan mo‘jiza tushirilsayu, keyin ular iymon keltirmasalar, o‘sha mo‘jiza ularning halokati sababiga aylanadi. Chunki avvalgi ummatlarda bo‘lganidek, o‘jar va iymonsiz qavmlarga mo‘jiza tushgach, iymon keltirmaganlari uchun azob tushgan edi. Alloh ularni rahm-qilgani uchun mo‘jizani tushirmaydi, balki ularga tavba qilish va iymon keltirish uchun muhlat beradi.”

Foydalar:

1. Alloh taoloning qudrati cheksizdir – U xohlagan narsani qilishga qodirdir, lekin Uning har bir ishi hikmat bilan amalga oshadi.
2. Mo‘jiza talab qilish o‘z-o‘zidan yaxshi narsa emas; mo‘jiza tushgach, unga iymon keltirmaslik halokatga sabab bo‘ladi. Shuning uchun Alloh bandalariga rahm qilib, ularni sinash uchun muhlat beradi.
3. Inson o‘zi uchun nima yaxshi ekanini bilmaydi, balki Alloh biladi. Shuning uchun bandaning ishi Allohning hikmatiga suyanib, Uning qaroriga rozi bo‘lishdir.
4. Bu oyat musulmonlarga sabr va tavakkulni o‘rgatadi – kofirlarning talab va takliflariga berilib ketmaslik, balki Allohning amri va hikmatiga ishonish lozim.
5. Payg‘ambar alayhissalomning haqqoniyligi mo‘jizalarga bog‘liq emas, balki Qur'on va uning hikmatli da'vati yetarli dalildir.