Mulk surasi — Oyat 7

Kalimalarning ma'nolari:

• أُلْقُوا – tashlanmoq, otilmoq.
• شَهِيقًا – nafas olishdagi qattiq va yoqimsiz ovoz, xuddi eshakning hangrashi kabi dahshatli tovush.
• تَفُورُ – qaynamoq, jo‘sh urmoq (qozondagi suv kabı qaynab turishi).

Tafsir:

Ushbu oyatda Alloh taolo kofirlarning Jahannamga tashlanish holatini tasvirlaydi. Ular do‘zaxga uloqtirilganlarida, u yerdan o‘zlariga yetib kelayotgan dahshatli va yoqimsiz ovozni eshitadilar. Bu ovoz – do‘zaxning nafas olishidagi shahiqdir, ya’ni u xuddi eshakning eng xunuk hangrashi kabi qo‘rqinchli tovush chiqaradi. Shu bilan birga, do‘zax ularni kutib olish uchun qattiq qaynab turadi, xuddi qozondagi suv qaynab, ko‘piklanib turganidek. Bu holat ularning azoblanishidan oldingi birinchi dahshatli manzaradir – ular hali azobga tushmasdan turib, do‘zaxning ovozi va qaynashi bilan qo‘rqitiladilar. Bu tasvir ularning qalbiga vahima soladi va ularning gunohlari evaziga kutayotgan azobning og‘irligini ko‘rsatadi.

Oyatdan olinadigan saboqlar:

1. Do‘zaxning dahshatli tasviri insonni gunohlardan saqlanishga va Allohning rahmatiga erishish yo‘lini izlashga undaydi. Qachonki inson bu azobni eshitsa, tavbaga shoshiladi.
2. Bu oyat Allohning adolati va qudratini eslatadi – U zulm qiluvchilarni albatta jazalaydi va bu jazodan hech kim qochib qutula olmaydi.
3. Mo‘min uchun bu oyat shukr qilish sababidir – Alloh uni do‘zaxdan saqlab, jannat yo‘lini ko‘rsatganiga shukr qiladi va bu ne’matni qadrlashga intiladi.
4. Oyatda keltirilgan tasvir insonni Qur’on o‘qish va tafakkur qilishga chorlaydi, chunki bu orqali qalbi yumshab, Allohga yaqinlashadi.