Аль-Калам сүресі — Аят 43

1. Сөздердің мағынасы:

• خَاشِعَةً — қорланған, төмендеген, көздері жерге қадалған.
• تَرْهَقُهُمْ — қаптап, басып қалады, орап алады.
• ذِلَّةٌ — қорлық, масқара, кемсіту.
• يُدْعَوْنَ — шақырылатын, бұйырылатын.
• سَالِمُونَ — сау-саламат, дені сау, күш-қуаты бар.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят қиямет күніндегі қасіретті жағдайды суреттейді. Сол күні күнәкарлардың көздері қорлыққа толып, жерге қадалады, олар ұятынан бастарын көтере алмайды. Оларды қорлық пен масқара қаптап, қайғы мен өкініш орап алады. Ал бұл адамдар дүниеде тірі кезінде, дендері сау, күштері толық болғанда Аллаһқа сәжде жасауға, яғни намаз оқуға және ғибадат етуге шақырылған еді. Бірақ олар менмендік танытып, тәкаппарлық жасап, ол шақыруға жауап бермей, сәждеге бас ұрмады. Енді міне, сол жауап бермегендері үшін олар бүгін қорлыққа тап болып, өкініш отына күйіп тұр. Олар бұрын өз еріктерімен жасай алатын нәрсені енді жасай алмайды, себебі мүмкіндік қолдарынан кетті.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Аллаһтың шақыруына дүниеде сау-саламат кезде жауап беру — үлкен бақыт. Намаз бен ғибадатқа асығу — мүміннің ең басты парызы.
• Менмендік пен тәкаппарлық адамды қорлыққа апарады. Кімде-кім Аллаһтың алдында бас имесе, ол ақыретте зор масқараға ұшырайды.
• Денсаулық пен күш-қуат — Аллаһтың берген үлкен нығметі. Осы нығметті ғибадатқа пайдалану керек, өйткені ол бір күні қолдан кетеді.
• Ақыреттегі өкініш пайда бермейді. Сондықтан бүгін, тірі кезде, тәубеге келіп, жақсылыққа асығу қажет.
• Ислам — адамды қорлықтан сақтайтын, ар-намысын биік ұстайтын дін. Оған бет бұрған адам екі дүниеде де құрметке бөленеді.