Аль-Хакка сүрөсү — Аят 9

1. Аяттагы кээ бир сөздөрдүн мааниси:

• فِرْعَوْنُ (Фиръавн): Мисирдин залым падышасы, Муса пайгамбарга (алейхис-салам) каршы чыккан жана өзүн кудай деп жарыялаган такаббар адам.
• وَمَن قَبْلَهُ (жана андан мурункулар): Фиръавндан мурун жашаган, пайгамбарларды жалганга чыгарган байыркы коомдор.
• الْمُؤْتَفِكَاتُ (Муътафикат): "Аңтарылган, оодарылган жерлер" дегенди билдирет. Бул Лут пайгамбардын (алейхис-салам) коомунун шаарлары — алар кылган бузукулуктары үчүн жер менен жексен кылынып, үстү астына айландырылган.
• بِالْخَاطِئَةِ (Хатийа): Күнөө, каталык — бул жерде Аллахка шерик кошуу (ширк) жана ар кандай күнөөлөрдү билдирет.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта каапырлык кылган мурунку коомдордун тагдырын эскертип жатат. Фиръавн да, андан мурунку пайгамбарларды жалганга чыгарган коомдор да, Лут пайгамбардын коому да — баары Аллахка шерик кошуу жана ар кандай күнөөлөрдү кылуу менен чоң каталыкка барышкан. Алар пайгамбарлар алып келген чындыкты четке кагып, адашуу жолун тандашкан. Лут коомунун шаарлары адеп-ахлаксыздык жана бузукулук менен толуп, акыры Аллахтын азабы келип, ошол шаарлар үстү астына айландырылып, жок кылынган. Ошентип, алар кылган күнөөлөрүнүн айынан катуу азапка дуушар болушкан. Бул окуялар кийинки муундар үчүн эскертүү жана сабак болуп саналат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана насааттар:

• Тарыхтан сабак алуу: Мурунку коомдордун кыйрашы бизге каапырлык менен күнөөнүн акыбети кандай болорун көрсөтөт. Бул бизди туура жолдо жүрүүгө чакырат.
• Аллахтын адилеттиги: Аллах Таала эч кимди адилетсиз жазалабайт. Алар өздөрүнүн эрки менен күнөөгө барып, пайгамбарларды четке кагышкандыктан, азапка татыктуу болушкан.
• Тообо жана ыймандын артыкчылыгы: Бул аят бизди Аллахка тообо кылып, ыймандуу болууга, күнөөлөрдөн алыс болууга үндөйт. Аллах тообо кылгандарды кечирет.
• Пайгамбарларды ээрчүүнүн мааниси: Пайгамбарлар алып келген чындыкты кабыл алуу — куткарылуунун жолу. Аларды жалганга чыгаруу — кыйроого алып барат.
• Исламдын жөнөкөйлүгү жана ачыктыгы: Куран бизге өткөн коомдордун окуяларын ачык баяндап, туура жолду көрсөтөт. Бул Исламдын адамзат үчүн ырайымдуулугун далилдейт.