اعراف سۈرىسى — ئايەت 146

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• سَأَصْرِفُ: مەن بۇرىۋېتىمەن، يىراق قىلىمەن.
• آيَاتِيَ: مېنىڭ ئايەتلىرىم، دەلىل-پاكىتلىرىم ۋە كىتابىمدىكى ئايەتلەر.
• يَتَكَبَّرُونَ: چوڭچىلىق قىلىدۇ، تەكەببۇرلۇق قىلىدۇ.
• بِغَيْرِ الْحَقِّ: ھەقسىز، ناھەق يەردە.
• سَبِيلَ الرُّشْدِ: ھىدايەت يولى، توغرا يول، ياخشىلىق يولى.
• سَبِيلَ الْغَيِّ: ئازغۇنلۇق يولى، گۇمراھلىق يولى.
• غَافِلِينَ: غەپلەتتە قالغۇچىلار، بىخەۋەرلەر.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئۆزىنىڭ ئايەتلىرىنى چۈشىنىش ۋە ئۇلاردىن ئىبرەت ئېلىشتىن تەكەببۇرلۇق قىلغۇچىلارنى بۇرىۋېتىدىغانلىقىنى ۋە ئۇلارنىڭ قەلبلىرىنى پەرۋەردىگارىنىڭ دەلىل-پاكىتلىرىنى چۈشىنىشتىن توسىدىغانلىقىنى بىلدۈردى. بۇ يەردىكى «ئايەتلىرىم» دېگەن سۆز ئاللاھنىڭ ئۇلۇغلىقىغا، شەرىئىتىگە ۋە ھۆكۈملىرىگە دالالەت قىلىدىغان پاكىت-دەلىللەرنى ۋە قۇرئان ئايەتلىرىنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ.

ئاللاھ يەر يۈزىدە ناھەق چوڭچىلىق قىلىدىغان، باشقىلارغا ھەقسىز ئۈستۈنلۈك ساتىدىغان كىشىلەرنى ئۆز ئايەتلىرىنى چۈشىنىش ۋە ئۇلار توغرىسىدا تەپەككۇر قىلىشتىن بۇرىۋېتىدۇ. ئۇلار ھەر قانچە روشەن دەلىل-پاكىتلارنى كۆرسىمۇ، تەكەببۇرلۇقى ۋە قەيسەرلىكى سەۋەبىدىن ئىمان ئېيتمايدۇ. ئەگەر ئۇلار ھىدايەت يولىنى، يەنى ئاللاھنىڭ رازىلىقىغا ئېلىپ بارىدىغان توغرا يولنى كۆرسە، ئۇنى يول قىلىپ ئالمايدۇ ۋە ئۇنىڭغا قىزىقمايدۇ. ئەمما ئەگەر ئۇلار ئازغۇنلۇق ۋە گۇمراھلىق يولىنى، يەنى ئاللاھنىڭ غەزىپىگە ئېلىپ بارىدىغان يولنى كۆرسە، ئۇنى ئۆزلىرىگە يول قىلىپ ئالىدۇ.

بۇنداق كىشىلەرنىڭ ھەقىقەتنى قوبۇل قىلماسلىقى ۋە توغرا يولدىن يۈز ئۆرۈشى ئۇلارنىڭ ئاللاھنىڭ ئايەتلىرىنى ئىنكار قىلغانلىقى ۋە ئۇلارغا غەپلەتتە قالغانلىقى ئۈچۈندۇر. ئۇلار ئاللاھنىڭ ئايەتلىرىنى يالغانغا چىقىرىپ، ئۇلار توغرىسىدا ئويلىنىش ۋە تەپەككۇر قىلىشتىن بىخەۋەر بولۇپ قالدى. بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئەسكەرتىدۇكى، تەكەببۇرلۇق ۋە ھەقىقەتنى قوبۇل قىلماسلىق كىشىنى ھىدايەتتىن مەھرۇم قىلىدۇ. ئاللاھ تائالا ھەر بىر ئىنساننى تەۋەززۇئ بىلەن ھەقىقەتنى ئىزدەشكە ۋە ئۇنىڭغا قۇلاق سېلىشقا چاقىرىدۇ. قۇرئان كەرىم ئىنسانلارنى توغرا يولغا يېتەكلەيدىغان نۇر ۋە ھىدايەتتۇر. كېلىڭلار، قەلبىمىزنى تەكەببۇرلۇقتىن پاكلاپ، ئاللاھنىڭ ئايەتلىرىنى چۈشىنىش ۋە ئۇنىڭغا ئەمەل قىلىش ئارقىلىق ھەقىقىي بەخت-سائادەتكە ئېرىشەيلىك. ئاللاھ بىزنى ھىدايەت يولىدا مۇستەھكەم قىلسۇن ۋە غەپلەتتىن ساقلىسۇن.