سورت اعراف — آیت 199

د معنیٰ (کلمې):

• العفو: هغه څه چې اسان وي، د زغم وړ وي، د سختۍ خلاف.
• العرف: نیک عمل، ښه خوی، هغه څه چې عقل او شرع یې ښه ګڼي.
• أعرض: مخ واړوه، له هغوی سره مه ښکېل کېږه، پرېږده.

تفسیر:

ای نبي! ته د خلقو له اخلاقو او اعمالو هغه څه ومنه چې اسان وي، هغه څه چې دوی يې په خپله خوښه او په زړه سره کوي، او له دوی څخه داسې سخت کارونه مه غواړه چې د دوی لپاره ګران وي او د دوی طبیعت يې نه قبلوي، ځکه چې دا به دوی له دین نه لرې کړي. او د خلکو ترمنځ د ښو خبرو، ښو اخلاقو او نیکو اعمالو امر کوه. او له جاهلانو او بې عقلو خلکو څخه مخ واړوه، له هغوی سره په جاهلۍ مه مقابله کوه، که چا تا ته زیان ورساوه، ته هغه ته زیان مه رسوه، که چا تا ته څه نه ورکړل، ته هم هغه ته مه ورکوه. دا د هغو مشرکانو په اړه وویل شول چې د پیغمبر ﷺ سره به یې ناسم چلند کاوه، لکه ابو جهل او د هغه ملګري.

فايدې (ګټې):

1. دا آیت د مسلمان اخلاقو بنسټ ایښی دی: له خلکو سره نرمي، زغم او اسانتیا، نه سختي او تنګي.
2. په دین کې اسانتیا ده؛ له خلکو نه د هغو کارونو غوښتل چې د دوی له وس نه بهر وي، د دین د روح خلاف دی.
3. د نیکۍ امر کول او د ښو اخلاقو خپرول د هر مسلمان دنده ده، خو په داسې ښه انداز سره چې خلک يې ومني.
4. له جاهلانو سره په جاهلۍ مقابله کول نه، بلکې له هغوی څخه تېرېدل او د هغوی خبرو ته پام نه کول، د سکون او آرامۍ سبب دی او د مسلمان وقار ساتي.
5. دا آیت موږ ته زده کوي چې دښمنانو ته هم په ښو اخلاقو سره ځواب ووایو، ځکه چې دا د اسلام د خپرېدو او د زړونو د جذبولو غوره لار ده.