Sure A'râf — Ayet 199

Kelime Anlamları:

• el-Afv (العفو): Kolaylık, hoşgörü, insanların doğal olarak verdikleri ve zorlanmadan yapabildikleri şey.
• el-Urf (العرف): İyi ve güzel olan, akıl ve din açısından hoş karşılanan her türlü söz ve davranış.
• A'rıd (أعرض): Yüz çevirmek, aldırış etmemek, karşılık vermemek.

Tefsir:

Bu mübarek ayet, Yüce Allah'ın Peygamber Efendimize (sallallahu aleyhi ve sellem) ve onun şahsında tüm ümmetine verdiği yüce bir ahlak dersidir. Bu ayet, İslam'ın insanlarla olan ilişkilerdeki zarafetini ve yüceliğini ortaya koyan üç temel ilkeyi içermektedir.

Birincisi: "خُذِ الْعَفْوَ" yani "Kolaylığı ve hoşgörüyü benimse." Bu, insanların mizaçlarına uygun davranmak, onlardan güçlerinin yetmeyeceği şeyleri istememek, hatalarını bağışlamak ve kusurlarını araştırmamak demektir. İnsanlara karşı sert ve katı olmamak, onların doğal hallerini kabul etmek, İslam ahlakının en önemli esaslarındandır. Bu ilke, insanların İslam'dan soğumaması ve gönüllerinin kazanılması için çok önemlidir. Zira dinimiz, insanlara yumuşak davranmayı ve onları kendine çekmeyi emreder.

İkincisi: "وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ" yani "İyi ve güzel olanı emret." Mümin, sadece kendisi iyi olmakla yetinmez; aynı zamanda çevresindeki insanları da güzel sözlere, doğru davranışlara, iyiliğe ve takvaya çağırır. Toplumun düzelmesi, fertlerin birbirine iyiliği tavsiye etmesiyle mümkün olur. Bu, bir Müslümanın sorumluluğudur; sevgiyle, şefkatle ve hikmetle insanları güzele yönlendirmektir.

Üçüncüsü: "وَأَعْرِضْ عَنِ الْجَاهِلِينَ" yani "Cahillerden yüz çevir." Bu, kendisine kötülük yapan, hakaret eden veya tartışma çıkarmak isteyen cahil kimselerle mücadele etmemek, onların seviyesine inmemek demektir. Onlara aynı şekilde karşılık vermek yerine, onları affetmek ve onlarla uğraşmamak, müminin vakarının ve olgunluğunun bir göstergesidir. Bu ilke, kişinin manevi huzurunu korur ve toplumda barışı sağlar.

Sevgili kardeşlerim! Bu ayet, bizlere hayatımızın her alanında uygulayabileceğimiz muhteşem bir yol haritası sunmaktadır. İnsanlara karşı hoşgörülü olmak, güzellikleri emretmek ve cahillerle uğraşmamak; hem dünyada huzurumuzu hem de ahirette kurtuluşumuzu sağlayacak davranışlardır. Bu ahlakla donanan bir toplumda kin, nefret ve düşmanlık yerini sevgi, saygı ve kardeşliğe bırakır. Rabbimiz bizleri bu güzel ahlakı hayatına geçiren kullarından eylesin. Unutmayalım ki, güzel ahlak imanın yarısıdır ve insanları İslam'a en güzel şekilde çeken, Müslümanın güzel ahlakıdır.