Qiyamət surəsi — Ayə 19

1) Bəzi sözlərin izahı:

• ثُمَّ (sümme): "Sonra" mənasını verir; ardıcıllıq və tədricilik bildirir.
• إِنَّ (innə): Təkid bildirən hərfdir; "həqiqətən, şübhəsiz ki" mənasındadır.
• عَلَيْنَا (aleyna): "Bizim üzərimizə, Bizim öhdəmizə" deməkdir. Burada Allah Öz zatına işarə edir.
• بَيَانَهُ (bəyanəhu): "Onun bəyanı, onun izahı, onun aydınlaşdırılması" mənasındadır. "Hu" əvəzliyi Quranı və ya nazil olan vəhyi bildirir.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə Quranın nazil olması ilə bağlı çox mühüm bir həqiqəti bizə öyrədir. Uca Allah Öz Peyğəmbərinə (sallallahu aleyhi və səlləm) müraciət edərək buyurur ki, vəhy nazil olarkən onu tələm-tələsik yadda saxlamağa çalışmasın. Çünki Quranın qəlbdə cəmlənməsi, qorunub saxlanması və sonradan oxunması Allaha aid bir işdir. Allah bunu Öz öhdəsinə götürmüşdür.

Bu ayə əslində bir təsəlli və bir vəddir: Ey Peyğəmbər, sənə nazil olan bu mübarək kəlam heç vaxt itməyəcək, unudulmayacaq. Onun həm qəlbində saxlanması, həm dilinlə oxunması, həm də mənalarının sənə aydınlaşdırılması — hamısı Allahın təminatı altındadır. Yəni Allah təkcə Quranı nazil etməklə kifayətlənməmiş, həm də onun qorunmasını, oxunmasını və izahını Öz üzərinə götürmüşdür.

Bu ayə bizə göstərir ki, Quranın anlaşılması da Allahın lütfü və yardımı ilə mümkündür. Allah bu mübarək kitabı insanlara başa salmağı, mənalarını aydınlaşdırmağı Öz öhdəsinə götürdüyü üçün, biz Quranı oxuyarkən və anlamağa çalışarkən ümidvar ola bilərik ki, Allah bizə anlama qabiliyyəti və hidayət nəsib edəcəkdir.

3) Dəvət və təşviq:

Əziz qardaşlar və bacılar! Bu ayə bizə Quranla münasibətimizi yenidən düşünməyə çağırır. Uca Allah Quranı qorumağı, izah etməyi və aydınlaşdırmağı Öz öhdəsinə götürübsə, deməli bu kitab bizim üçün ən böyük nemətdir. Gəlin Quranı yalnız oxumaqla kifayətlənməyək — onun mənalarını öyrənməyə, üzərində düşünməyə və həyatımıza tətbiq etməyə çalışaq. Unutmayaq ki, Allah bu kitabı bizə başa düşürsün deyə nazil etmişdir. Hər gün Quranla bir az da yaxınlaşaq, çünki o, qəlblərin şəfası, ruhların qidası və qiyamət günündə bizim üçün ən böyük şəfaətçidir. Allah bizə Quranı anlamağı və onunla əməl etməyi nəsib etsin!