سوره قیامه — آیه 34

معانی کلمات:

• أَوْلَى لَكَ: واویلا بر تو باد، هلاکت و عذاب برای تو نزدیکتر و سزاوارتر است. این عبارت در عربی برای تهدید و اعلام نزدیکی عذاب به کار میرود.

تفسیر آیه:

خداوند متعال در این آیه، خطاب به آن کافری که در آیات پیشین توصیف شد — کسی که به رسول و قرآن ایمان نیاورد، نماز نخواند، قرآن را تکذیب کرد و با تکبّر و خودپسندی به سوی خانوادهاش رفت — میفرماید: «واویلا بر تو باد، پس واویلا بر تو باد!» یعنی عذاب و هلاکت برای تو نزدیک و سزاوار است، و این تهدید بارها تکرار میشود تا شدت وعید و قطعیت عذاب را برساند. این جمله تهدیدی است از سوی پروردگار که به او میفهماند عذاب الهی در انتظار اوست و به زودی به او خواهد رسید، و هیچ راه گریزی از آن ندارد. اصل این عبارت آن است که خداوند آنچه را که او کراهت دارد و از آن بیزار است، برایش فراهم سازد و او را به آن گرفتار کند.

فواید و درسهای آیه:

• این آیه نشان میدهد که تکبّر و خودپسندی و رویگردانی از حق، انسان را به ورطه هلاکت و عذاب الهی میکشاند؛ پس باید از این صفات زشت دوری کرد.
• تهدید و وعید الهی برای کافران و معاندان، قطعی و حتمی است و هیچکس نمیتواند از آن جلوگیری کند؛ پس عاقل کسی است که پیش از فرا رسیدن عذاب، به سوی ایمان و عمل صالح بازگردد.
• تکرار تهدید در آیه، بیانگر شدت خشم الهی بر کسانی است که با وجود دلایل روشن، حق را انکار میکنند و با نخوت و غرور از پذیرش آن سر باز میزنند.
• این آیه برای مؤمنان مایه بشارت است که خداوند حامی و یاور آنان است و دشمنان دین را به سزای اعمالشان خواهد رساند؛ پس بر ایمان خود استوار بمانند و از دشمنان نهراسند.