سوره قیامه — آیه 33

معانی کلمات:

• یَتَمَطَّیٰ: یعنی با تبختر و ناز راه رفتن، خود را کشیدن و خرامیدن در راه رفتن از روی تکبّر و خودپسندی.

تفسیر آیه:

سپس این انسانِ کافر، پس از آنکه حق را نپذیرفت و از ایمان و عمل صالح رویگردان شد، با حالتی مغرورانه و متکبّرانه به سوی خانواده و کسان خود رفت. او در راه رفتن، تبختر میکرد و خود را به شکلی مینمود که گویی برتر از دیگران است. این رفتار او نشاندهندهٔ عمق غرور و سرکشی او در برابر فرمانهای الهی است؛ زیرا نه تنها به خدا ایمان نیاورد و نماز نخواند، بلکه با رفتاری متکبّرانه و خودپسندانه، بر طغیان خود افزود. این آیه در ادامهٔ توصیف حال آن کافری است که حق را تکذیب کرد و با نخوت و خودبزرگبینی، از راه هدایت دور شد و به سوی اهل خود رفت در حالی که در مشی خود، حالت عُجب و فخرفروشی داشت.

فواید و پیامهای آیه:

• تکبّر و خودپسندی از صفات نکوهیدهای است که انسان را از پذیرش حق بازمیدارد و او را به سرکشی در برابر خداوند میکشاند؛ بنابراین مؤمن باید از این صفت بپرهیزد و در برابر خداوند و بندگانش فروتن باشد.
• رفتار انسان بازتابی از درون اوست؛ کسی که در دل، کفر و غرور دارد، این حالت در ظاهر و رفتارش، مانند راه رفتن متکبّرانه، نمایان میشود. پس مؤمن باید مراقب ظاهر و رفتار خود باشد تا نشانهای از ایمان و تواضع در او دیده شود.
• قرآن کریم با بیان حالات کافران، ما را از عاقبت غرور و تکذیب حق برحذر میدارد و راه رستگاری را در ایمان، نماز و فروتنی در برابر پروردگار معرفی میکند؛ که این خود دعوتی است به سوی زندگیای سرشار از آرامش و رضایت الهی.