Аль-Кияма сүрөсү — Аят 7

1. Аяттагы сөздөрдүн мааниси:

• بَرِقَ (бариқа): Көздүн чагылып, алай-дүлөй болушу, таң калып карап калышы. Кээ бир окууларда «بَرَقَ» (барақа) деп да окулат, ал көздүн жарк этип ачылып, бир нерсеге кадалып калышын билдирет.
• الْبَصَرُ (аль-басар): Көрүү, көз, көрүү жөндөмү.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Кыямат күнүнүн оор сыноолору башталганда, адам көзү менен өзү четке каккан нерселерди — кайра тирилүүнү, эсеп-кысапты, тозок азабын — бүт ачык көрөт. Ошол учурда анын көзү кадалып, таң калып, үрөйү учат. Ал коркконунан эмне кыларын билбей, көзүн бир чекитке тигип калат. Бул абал өлүм убагында да болот: адам жаны чыгып баратканда өзүнө ачылган кереметтүү, коркунучтуу көрүнүштөрдү көрүп, көзү шарт ачылып, кадалып калат. Кыяматта болсо бул дагы да күчөп, күн менен айдын жарыгы жоголуп, адам кайда качарын билбей калганда, көзү дагы да бетер алай-дүлөй болуп, коркунучтан эч нерсени так көрө албай калат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Бул аят бизди кыямат күнүнүн чындыгына ишенүүгө жана ага даярдык көрүүгө чакырат. Ал күндүн оордугун эстен чыгарбай, жакшылык иштерди көбөйтүүгө түрткү берет.
• Аллах Таала адамга эскертүү катары ушундай көрүнүштөрдү сүрөттөп берген. Бул — Анын ырайымынын белгиси: тобо кылууга, кайра кайтууга мүмкүнчүлүк бар кезинде ойлонууга чакырат.
• Ислам — адамды коркутуу менен гана эмес, үмүт берүү менен да тарбиялайт. Кыяматтын оордугун билүү, Аллахтын сыйлыктарын — бейишти, жакшыларга убада кылынган түбөлүк жашоону — эстөө менен коштолот. Ошондуктан бул аят ыймандуу адамдын жүрөгүндө коркуу менен үмүттү бирге ойготот.
• Ар бир адам өлүмдүн жана кыяматтын чындыгын эстеп, ар дайым Аллахка жакын болууга, Анын буйруктарын аткарып, тыюуларынан качууга умтулушу керек.