Surat Al-Insan — Ayat 6

1) Tegesing tembung-tembung kang perlu dijlentrehake:

• عَيْنًا (ʿainan): sumber banyu utawa mata banyu.
• يَشْرَبُ بِهَا (yasyrabu bihā): ngombé saka sumber banyu iku. Tembung "بِ" ing kéné dadi panyambung, tegesé "saka" utawa "nganggo".
• عِبَادُ اللَّهِ (ʿibādullāh): para kawulané Allah, yaiku wong-wong mukmin kang padha taat marang Allah.
• يُفَجِّرُونَهَا (yufajjirūnahā): padha mili lan ngetokaké banyu iku saka panggonan siji menyang panggonan liya kanthi gampang.
• تَفْجِيرًا (tafjīran): mili utawa metu kanthi akèh lan gampang banget.

2) Katrangané ayat:

Ayat iki isih nyambung karo katrangan bab ombèn-ombènan kang wis dicampur karo kapur (kafur) kanggo para wong kang padha bekti marang Allah ing swarga. Omben-ombèn mau asalé saka sumber banyu (mata banyu) kang ana ing swarga. Sumber banyu iki ora mung kanggo ngombé waé, nanging uga dadi sumber banyu kang bisa mili lan ngetok metu saka panggonan siji menyang panggonan liyané kanthi gampang banget.

Sing ngombé saka sumber banyu iki yaiku para kawulané Allah, yaiku wong-wong mukmin kang padha taat lan bekti marang Panjenengané. Dheweke bisa mili lan ngetokaké banyu saka sumber iku menyang ngendi waé kang dikarepaké, kayata ing omah-omahé, panggonan panggonané, utawa ing kebon-keboné ing swarga. Kabeh iku bisa ditindakake kanthi gampang tanpa ana alangan lan tanpa kudu nyambut gawe abot.

Sumber banyu iki ora bakal entek lan ora bakal asat. Banyune tansah mili lan tansah kasedhiya kanggo sapa waé kang pengin ngombé. Iki minangka nikmat kang gedhé banget saka Allah kanggo para kawulané kang padha taat ing donya.

Ayat iki uga nuduhaké marang kita menawa ing swarga iku kabeh nikmat iku gampang banget olèhé. Ora ana kang angel, ora ana kang abot, lan ora ana kang kurang. Kabeh wis dicepakaké déning Allah kanthi sampurna kanggo wong-wong kang padha iman lan taat marang Panjenengané.

3) Piwulang lan paédah kang bisa dijupuk:

• Allah iku Maha Welas lan Maha Asih marang para kawulané kang taat. Ing swarga, Allah nyepakaké nikmat kang ora ana tandhingané, kalebu sumber banyu kang tansah mili lan ora bisa entek.
• Wong kang taat ing donya bakal éntuk ganjaran kang gedhé ing akhirat. Para kawulané Allah kang padha nindakake kabecikan, kayata ngrumat wong miskin, bocah yatim, lan wong kang kacekel ing perang, bakal éntuk panggonan kang mulya ing swarga.
• Nikmat ing swarga iku gampang banget olèhé. Ora ana kang angel, ora ana kang abot. Kabeh wis dicepakaké déning Allah kanthi gampang lan tansah kasedhiya.
• Ayat iki ngajak kita supaya tansah taat lan bekti marang Allah. Amarga mung wong kang taat lan iman marang Allah kang bakal éntuk nikmat kang kaya mangkono iku ing akhirat.
• Islam iku agama kang nggawa kabungahan lan pangarep-arep. Saben kabecikan kang ditindakake ing donya, sanajan cilik, bakal éntuk ganjaran kang gedhé saka Allah ing akhirat. Mulane, ayo padha sregep nindakake kabecikan lan tansah ngarep-arep marang rahmaté Allah.