Аль-Гашия сүрөсү — Аят 23

1. Сөздөрдүн мааниси:

• إِلَّا (иллә): бирок, бирок... болбосо, мындан тышкары.
• تَوَلَّى (тәуәллә): жүзүн бурду, баш тартты, четтеп кетти.
• وَكَفَرَ (уә кәфара): жана каапырлык кылды, Аллахты жана Анын элчисин, Куранды четке какты.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аяттан мурунку аяттарда Аллах Таала пайгамбарга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) эскертүүнү уланта берүүнү буйруган, анткени эскертүү ыйман келтирүүчүлөргө пайда берет. Ал эми бул аятта Аллах Таала эскертүүнүн натыйжасыз боло турган адамдардын абалын баяндайт: алар — ыймандан жүзүн буруп, баш тарткандар жана Куранга, Аллахка, Анын элчисине каапырлык кылгандар. Мындай адамдар эскертүүнү кабыл албайт, акыйкаттан бет бурат. Аларга катуу азап даярдалган. Бирок бул аяттагы коркутуу пайгамбарга эмес, Аллахка таандык — пайгамбардын милдети жөн гана эскертүү, ал эми эсеп-кысап Аллахтын Өзүнө гана таандык. Ошондуктан аяттын мааниси: сен эскертүүнү уланта бер, бирок ыймандан жүзүн буруп, каапырлык кылгандарга сен жооптуу эмессиң; алардын ишин Аллах Өзү чечет.

1. Алынган пайдалар:

• Бул аят ыймандын жана каапырлыктын ортосундагы айырманы ачык көрсөтөт: ыйман — кабыл алуу жана моюн сунуу, каапырлык — баш тартуу жана четке кагуу.
• Аллах Таала адилеттүү: эч кимди күнөөсүз жазалабайт, жазалоо адамдын өз эрки менен тандаган жолуна жараша болот.
• Пайгамбардын (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) милдети — жеткирүү жана эскертүү, ал эми адамдарды ыйманга мажбурлоо эмес. Бул исламдын акыйкатты жеткирүүдөгү даанышмандыгын жана ырайымдуулугун көрсөтөт.
• Куран — эскертүү жана акыйкаттын булагы. Ага кулак каккан адам туура жолду табат, ал эми бет бурган адам өзүнө зыян келтирет.
• Ар бир адам өз тандаганы үчүн жооптуу. Ошондуктан акылдуу адам Курандын чакырыгын кабыл алып, ыйманга келиши керек.