Fəcr surəsi — Ayə 13

1) Bəzi sözlərin izahı:

• صَبَّ (səbbə): tökmək, yağdırmaq, üzərinə boşaltmaq mənasındadır. Burada Allahın onlara qarşı qəzəbini və əzabını şiddətlə endirməsini ifadə edir.
• سَوْطَ (sövt): lüğətdə qamçı deməkdir. Burada məcazi mənada istifadə olunub və "bir növ əzab, şiddətli cəza" mənasını verir. Yəni Allah onlara elə bir əzab dadızdırdı ki, sanki qamçı vurulurmuş kimi hər tərəflərini bürüdü.
• عَذَابٍ (əzab): cəza, işgəncə, əzab mənasındadır.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, Allahın əzabını və haqqı inkar edən, yer üzündə zülm və fəsad yayan ümmətlərin aqibətini bizə xəbər verir. Onlar öz güclərinə, sərvətlərinə və hakimiyyətlərinə arxalanaraq Allaha qarşı təkəbbür göstərdilər, insanlara zülm etdilər və yer üzündə pozğunluğu yaydılar. Onlar elə zənn etdilər ki, heç kim onları sorğu-suala tutmayacaq və heç bir qüvvə onlara mane ola bilməz.

Lakin Rəbbimiz onların bu təkəbbürünü və zülmünü görüb onlara şiddətli bir əzab yağdırdı. Bu əzab elə bir əzab idi ki, onları hər tərəfdən bürüdü, sanki üzərlərinə qaynar bir su töküldü və ya qamçı vuruldu. Allah onları yer üzündən tamamilə silib-süpürdü, nəslini kəsdi və heç bir əsər-əlamət qoymadı. Bu, onların dünyada gördüyü zülm və fəsadın əvəzi idi.

Ey insan! Bil ki, Allahın əzabı yalnız keçmiş ümmətlərə aid deyil. Rəbbin hər zaman və hər yerdə zalımları izləyir, onlara müəyyən müddət möhlət verir ki, bəlkə tövbə edib doğru yola qayıtsınlar. Amma onlar yenə də küfr və zülmdə israr edərlərsə, Allah onları elə bir şəkildə yaxalayar ki, heç bir qüvvə onları xilas edə bilməz. Bu, Allahın qanunudur — zalımın zülmü heç vaxt cəzasız qalmır.

3) Dəvət və nəsihət:

Bu ayə bizə böyük bir dərs verir: güc, sərvət və hakimiyyət insanı Allaha qarşı təkəbbürə sövq etməməlidir. Unutma ki, hər bir nemət Allahın əmanətidir və hər bir əməlimiz üçün hesab verəcəyik. Gəlin, bu ayədən ibrət götürək, zülmdən və fəsaddan uzaq duralım, ədalət və yaxşılıq yolunu tutaq. Allahın rəhməti genişdir, tövbə qapısı hər zaman açıqdır. Kim Allaha sığınıb doğru yola qayıtsa, Rəbbimiz onu bağışlayar və ona rəhm edər. Amma kim zülmdə israr edərsə, bilsin ki, Allahın əzabı şiddətlidir və heç kəs ondan qaça bilməz.