Аль-Аляк сүресі — Аят 11

1. Қиын сөздердің мағынасы:

• أَرَأَيْتَ (әра'айта): «Көрдің бе?», «Айтшы?» — таңырқау, ойландыру мағынасында қолданылатын сөз.
• عَلَى الْهُدَى (ғалал-һуда): «Тура жолда», «хидаят үстінде» — яғни Аллаһтың көрсеткен тура жолында, адасушылықтан алыс.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят намаз оқып жатқан Пайғамбарды (оған Аллаһтың игілігі мен сәлемі болсын) тосқауылдап, оған зорлық көрсеткен Әбу Жәһіл деген адамның қылығын әшкерелейді. Аллаһ Тағала адамзатты ойға шақырып: «Айтшы, егер намаз оқып жатқан адам тура жолда, яғни хақ дінде, ақиқат пен бақытқа бастайтын жолда болса, оны тосқауылдаған адам қандай күйде қалады?» — деп сұрайды. Яғни, егер намаз оқушы шынымен де тура жолда болса, оны тосқауылдау — анық адасушылық пен әділетсіздік. Бұл сұрақ адамды ойландыруға, ақиқаттың қай жақта екенін түсінуге бағытталған. Тура жолдағы адамды тосқауылдаушы — өзі адасқан, ақиқатқа қарсы шыққан адам. Сондықтан бұл аят хақ жолдағыларды қолдауға, ал оларға кедергі жасаушылардың ісінің теріс екенін аңғартуға үндейді.

1. Осы аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Тура жол — Аллаһтың берген үлкен нығметі. Оны ұстану адамды екі дүние бақытына жеткізеді.
• Намаз — тура жолдың айқын белгісі. Намаз оқыған адам Аллаһқа жақындайды.
• Адамдарды жақсылықтан, әсіресе намаздан тосқауылдау — ауыр күнә және әділетсіздік.
• Ақиқат әрқашан ашылады: кім тура жолда, кім адасушылықта екені уақыт өте көрінеді.
• Ислам — ақыл мен ойлауды, әділдікті және ақиқатты қорғауды үйрететін дін.
• Қиындыққа қарамастан хақ жолда берік болу — үлкен сауап пен мәртебе.