Аз-Зальзаля сүрөсү — Аят 8

1. Сөздөрдүн мааниси:

• مِثْقَالَ ذَرَّةٍ — "чаңчанын салмагындай", башкача айтканда эң эле кичинекей, көзгө да көрүнбөгөн нерсенин салмагы сыяктуу өтө аз өлчөмдөгү нерсе.
• شَرًّا — жамандык, күнөө, терс иш.
• يَرَهُ — аны көрөт, анын жыйынтыгын көрөт.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аят адам баласынын кылган иштеринин эч бири текке кетпей турганын, ал тургай эң кичинекей, чаңчанын салмагындай болгон жамандык да эсепке алынарын билдирет. Кимде-ким бир чаңчанын салмагындай жамандык кылса, анын жыйынтыгын, башкача айтканда ага ылайык жазасын көрөт. Бул жерде сөз кыямат күнүндөгү эсеп-кысап жөнүндө болуп жатат. Ал күнү ар бир адам өзүнүн бардык жакшылыктарын да, жамандыктарын да көрөт.

Айрым түшүндүрмөлөргө ылайык, ыймандуу адамдын кылган жакшылыктарынын сыйлыгын Аллах ага акыретте берет. Ал эми каапыр адам акыретте жакшылыктын сыйлыгын көрбөйт, анткени анын жакшылыктары дүйнөдө эле берилип коюлат. Ошондой эле ыймандуу адамдын кичинекей күнөөлөрү да дүйнөдө түрдүү балээлер, оорулар жана кыйынчылыктар аркылуу кечирилиши мүмкүн. Демек, бул аят ар бир адамдын кылган ишинин эсеби так-такыраак болорун эскертип, жоопкерчиликти сезүүгө чакырат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала адамдардын эң кичинекей иштерин да көрүп, билип турат. Бул биздин ар бир кыймыл-аракетибизге этият болууга түрткү берет.
• Жакшылык кылган адам анын сыйлыгын сөзсүз көрөт. Бул бизди көп болбосо да, кичинекей жакшылыктарды кылууга үндөйт.
• Жамандык кылган адам анын жазасын көрөт. Бул адилеттик жана акыйкаттык принцибин бекемдейт.
• Ислам дини адамды жоопкерчиликке, тазалыкка жана акыйкаттыкка чакырат. Ар бир иш эсепке алынат деген түшүнүк коомдо адилеттүүлүктү жана жакшылыкты көбөйтөт.
• Бул аят ыймандуу адамга үмүт берет: кичинекей болсо да кылган жакшылыгы текке кетпейт. Ошол эле учурда сак болууга, жамандыктан алыс болууга чакырат.
• Аллахтын ырайымы жана адилеттиги чоң экенин түшүнүүгө жардам берет. Ыймандуу адам өзүнүн кичинекей күнөөлөрү үчүн да дүйнөдө кыйынчылык тартып, акыретте жеңилдик алышы мүмкүн.