Yusuf surasi — Oyat 24

Kalimalarning ma'nolari:

• Hammat bihi: Uning (Zulayxoning) Yusufga yaqinlashishga, u bilan birga bo‘lishga qasd qildi.
• Hamma biha: Yusufning qalbida unga (Zulayxoga) nisbatan xayoliy mayl paydo bo‘ldi — inson ixtiyorida bo‘lmagan qalb xayollari.
• Burhon: Dalil, hujjat — Allohning qudrati va buyrug‘ini ko‘rsatuvchi alomat.
• As-Suu’: Yomon ish, gunoh.
• Al-Fahsho’: Zino va iflos ish.
• Muxlasin: Alloh uchun xolis qilingan, poklangan, tanlangan bandalar.

Tafsir:

Zulayxo Yusufning go‘zalligi va chiroyiga shunchalik maftun bo‘ldiki, uning qalbi unga yaqinlashishga, u bilan birga bo‘lishga qat’iy qasd qildi. U eshikni yopib, uni o‘ziga chorladi. Yusuf esa inson tabiatiga xos bo‘lgan xayoliy mayl — qalbning beixtiyor xayollariga duch keldi. Ammo u bu xayoldan oshib o‘tmadi va gunohga qo‘l urmadi. Chunki u Robbining burhonini — Allohning buyrug‘ini va Uning nazoratini ko‘rdi. Bu burhon uning qalbini to‘xtatdi va gunohdan qaytardi. Agar bu burhonni ko‘rmaganida edi, u ham gunohga moyil bo‘lishi mumkin edi. Alloh taolo unga shu burhonni ko‘rsatdi — bu bilan undan yomonlikni va zino kabi iflos ishni uzoqlashtirishni iroda qildi. Chunki Yusuf Allohning poklangan, tanlangan bandalaridan edi — u payg‘ambarlik va risolat uchun xolis qilingan zotdir.

Foydalar:

• Inson qalbida beixtiyor xayollar paydo bo‘lishi gunoh emas, lekin o‘sha xayolga ergashib, gunohga qo‘l urish — katta xato. Yusuf alayhissalom qalb xayollarini boshqarib, Allohning roziligini birinchi o‘ringa qo‘ydi.
• Alloh taolo o‘z bandalarini gunohdan saqlash uchun ularga ichki kuch va burhon — dalil ato etadi. Kim Allohga chin dildan yuzlansa, U uni yomonliklardan himoya qiladi.
• Gunohdan qaytishda Allohning nazoratini his qilish — eng kuchli to‘siqdir. Bandaning qalbi Robbiga bog‘langan bo‘lsa, u eng og‘ir vaziyatlarda ham to‘g‘ri yo‘lni topadi.
• Poklangan bandalar — Allohning maxsus himoyasiga olinadi. Ularning hayoti boshqalar uchun o‘rnak va saboqdir.