Сураи Ан-Нахль — Оят 110

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• هَاجَرُوا: Ҳиҷрат карданд, яъне аз Макка ба Мадина кӯчиданд барои ҳифзи дину имон.
• فُتِنُوا: Фиреб дода шуданд, озору шиканҷа диданд ва ба васвасаву имтиҳон гирифтор шуданд, то дараҷае ки ба забони худ сухани куфр гуфтанд, дар ҳоле ки дилҳояшон ба имон ором буд.
• جَاهَدُوا: Ҷиҳод карданд, яъне дар роҳи Худо бо ҷону мол талош намуданд, то ки калимаи Худо боло гардад.
• صَبَرُوا: Сабр карданд, яъне дар баробари машаққатҳои ҳиҷрат ва ҷиҳод устуворӣ нишон доданд.
• مِن بَعْدِهَا: Баъд аз он, яъне баъд аз он фитна ва озоре, ки диданд.

1. Тафсири оят:

Пас аз он ки мушрикон гурӯҳе аз муъминони заъифро дар Макка сахт озурданд ва онҳоро ба васвасаву имтиҳон гирифтор карданд, то ҳадде ки ба забони худ сухани куфр гуфтанд — дар ҳоле ки дилҳояшон пур аз имон ва ором буд — сипас онҳо аз он сарзамин ҳиҷрат карданд ва ба Мадина рафтанд, баъд дар роҳи Худо ҷиҳод намуданд ва бар машаққатҳои он сабр карданд. Пас, эй Паёмбар, Парвардигори ту барои чунин бандагон — баъд аз он гуноҳе, ки аз рӯи маҷбурӣ ва фишор содир шуд — омурзанда ва меҳрубон аст. Худованд онҳоро мебахшад ва ба онҳо раҳм мекунад, зеро онҳо он сухани куфрро на аз рӯи эътиқоди қалбӣ, балки танҳо аз сабаби шиканҷаву зӯроварӣ гуфта буданд. Ин оят умедворӣ ва тасаллиро ба муъминони гирифторшуда мерасонад, ки агар баъд аз озору имтиҳон ба Худо рӯ оваранд, ҳиҷрат кунанд, ҷиҳод намоянд ва сабр пеша гиранд, Худованд гуноҳҳои онҳоро меомурзад ва ба онҳо меҳрубонӣ мекунад.

1. Фоидаҳои ин оят:

• Худованд бандагони худро танҳо намегузорад; ҳатто агар онҳо дар шароити сахт ба гуноҳе маҷбур шаванд, роҳи тавба ва омурзиш кушода аст.
• Ҳиҷрат дар роҳи Худо ва сабр бар машаққатҳо сабаби бахшоишу раҳмати Худованд мегардад.
• Ин оят ба ҳамаи онҳое, ки дар зиндагӣ гирифторӣ ва фишор мебинанд, умед мебахшад, ки баъд аз тангии кор фарохӣ ва баъд аз гуноҳ тавбаву бахшоиш ҳаст.
• Ислом дини раҳмат ва умед аст, на дини ноумедӣ; ҳар кас ба сӯи Худо рӯ оварад, Худованд ӯро қабул мекунад.
• Сабр ва ҷиҳод дар роҳи Худо нишонаи имон аст ва сабаби баланд шудани дараҷаи банда дар назди Парвардигор мегардад.