سوره نحل — آيت 112

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• وَضَرَبَ اللَّهُ مَثَلًا: الله هڪ مثال بيان ڪيو.
• قَرْيَةً: هڪ ڳوٺ يا شهر، مراد مڪو آهي.
• آمِنَةً: امن واري، جتي ڪو به خوف نه هجي.
• مُّطْمَئِنَّةً: سڪون واري، جتي رهندڙ پريشان نه هجن.
• رِزْقُهَا رَغَدًا: ان جو رزق فراخيءَ سان، گهڻو ۽ آسانيءَ سان.
• فَكَفَرَتْ بِأَنْعُمِ اللَّهِ: پوءِ ان جي رهندڙن الله جي نعمتن جي ناشڪري ڪئي ۽ انڪار ڪيو.
• فَأَذَاقَهَا اللَّهُ: پوءِ الله ان کي چکايائين.
• لِبَاسَ الْجُوعِ وَالْخَوْفِ: بک ۽ خوف جو لباس، يعني بک ۽ ڊپ اهڙو وسيع ٿي ويو جو لباس وانگر انهن کي ڍڪي ڇڏيو.
• بِمَا كَانُوا يَصْنَعُونَ: ان سببن ڪري جيڪي اهي ڪم ڪندا هئا.

2) تفسير:

الله تعاليٰ پنهنجي قدرت ۽ حڪمت جو هڪ مثال بيان فرمايو آهي هڪ اهڙي وسنديءَ جو، جيڪا مڪي جو شهر هئي. اهو شهر امن ۾ هو، اتي رهندڙ ماڻهو هر قسم جي خوف کان محفوظ هئا، ۽ زندگيءَ جي هر ضرورت ميسر هئڻ سبب پوري سڪون ۽ اطمينان سان رهندا هئا. انهن جو رزق هر طرف کان، خشڪي ۽ سمنڊ کان، آسانيءَ ۽ فراخيءَ سان ايندو هو. پر جڏهن الله تعاليٰ انهن تي نعمتون مڪمل ڪيون، ته انهن جي رهندڙن انهن نعمتن جو انڪار ڪيو، الله جي شڪرگذاريءَ بدران ناشڪري ۽ شرڪ ڪيو. تنهنڪري الله تعاليٰ انهن کي سندن عملن جي سزا ڏني ۽ بک ۽ خوف ۾ مبتلا ڪيو. اهو بک ۽ خوف انهن تي اهڙي طرح ڇانئجي ويو جيئن ڪپڙو جسم کي ڍڪيندو آهي، ايستائين جو اهي سخت بک ۾ مبتلا ٿيا ۽ رسول الله ﷺ جي لشڪرين ۽ فوجن جي حملي جو خوف انهن جي دلين ۾ گهر ڪري ويو. اهو سڀ ڪجهه انهن جي ڪفر، انڪار ۽ باطل عملن جي ڪري ٿيو.

3) فائدا ۽ سبق:

• الله تعاليٰ جو شڪر ادا ڪرڻ هر مسلمان تي لازمي آهي، ڇاڪاڻ ته نعمتون الله جي طرفان آهن ۽ انهن جي ناشڪريءَ جو نتيجو هميشه خراب ٿيندو آهي.
• امن ۽ فراخيءَ جي زندگي الله جي وڏي نعمت آهي، جنهن کي سڃاڻڻ ۽ ان جي قدر ڪرڻ گهرجي.
• جيڪي قومون الله جي نعمتن جي ناشڪري ڪن ٿيون، اهي بک، خوف ۽ ذلت ۾ مبتلا ٿي وينديون آهن.
• قرآن مجيد ۾ بيان ڪيل تاريخي مثال اسان لاءِ عبرت جو سبب آهن، ته جيئن اسان انهن قومن جي غلطين کان بچون.
• الله تعاليٰ جو عذاب انصاف سان ٿيندو آهي ۽ اهو انسانن جي پنهنجي عملن جو نتيجو هوندو آهي.
• اسلام ۾ شڪرگذاري ۽ الله جي نعمتن جي قدر ڪرڻ ئي ڪاميابيءَ ۽ خوشحاليءَ جو رستو آهي.