Isro surasi — Oyat 70

Kalimalarning ma'nolari:

• Karramnā: Biz izzat-ikrom qildik, sharaf va fazl ato etdik.
• Hamalnāhum: Ularni ko‘tardik, minishga yaroqli qilib berdi.
• Tayyibot: Pokiza, halol va lazzatli narsalar (taomlar, ichimliklar va boshqalar).
• Tafdilan: Katta ustunlik, afzallik berish.

Tafsir:

Qasam bilan aytamanki, Biz Odam farzandlarini ulug‘lab, ularga aql-idrok, tafakkur qilish qobiliyatini berdik. Ularni yer yuzida xalifa qilib, farishtalarni Odamga sajda qilishga buyurdik. Shuningdek, ularga quruqlikda ot-ulovlar, tuyalar va boshqa hayvonlarni, dengizda esa kemalarni minishga yaroqli qilib berib, ularni bir joydan ikkinchi joyga eltishni osonlashtirdik. Biz ularni halol, pokiza va lazzatli taomlar, ichimliklar va boshqa ne’matlar bilan rizqlantirdik. Va ularni yaratgan ko‘p maxluqotlarimizdan (masalan, hayvonlar, hasharotlar va boshqa jonzotlardan) ulkan ustunlik bilan afzal qildik. Bu ne’matlarning barchasi inson zimmasiga shukr qilishni taqozo etadi.

Foydalar:

• Inson Alloh nazdida ulug‘ va sharafli mavjudotdir. Uning bu qadr-qimmati aql, iymon va to‘g‘ri amallar bilan yanada yuksaladi.
• Alloh insonga bergan ne’matlari — aql, yer yuzidagi vositalar, dengizdagi kemalar va pokiza rizqlar — uning hayotini qulaylashtirish uchundir. Bu ne’matlarni ko‘rib, inson o‘z Rabbining cheksiz marhamatini his qilishi lozim.
• Insonning boshqa maxluqotlardan afzal qilinishi unga katta mas’uliyat yuklaydi: bu ustunlikdan faqat yaxshilik yo‘lida foydalanish va Yaratganga itoat qilish kerak.
• Ushbu oyat insonni shukr qilishga, o‘z qadrini bilishga va Allohning buyukligini tan olishga chorlaydi. Shukr qilgan kishi ne’matlarning ziyodalashishiga erishadi, degan bashorat ham bor.