Sura Al-Kahf — Aya 24

Maana ya Maneno:

• إِلَّا أَن يَشَاءَ اللَّهُ: Isipokuwa kwa kutaja matakwa ya Mwenyezi Mungu, yaani kusema: "Inshaallah" (Mungu akipenda).
• وَاذْكُر رَّبَّكَ إِذَا نَسِيتَ: Mkumbuke Mola wako kwa kusema "Inshaallah" ukisahau kuisema mwanzoni, au kwa kumtaja kwa kumsifu na kumtaka msamaha.
• عَسَىٰ أَن يَهْدِيَنِ رَبِّي: Nina matumaini kwamba Mola wangu ataniongoza.
• لِأَقْرَبَ مِنْ هَٰذَا رَشَدًا: Kwa njia iliyo karibu zaidi ya uongofu na uwema kuliko hii.

Ufafanuzi wa Aya:

Aya hii inakamilisha maana ya aya iliyotangulia, ambayo ilimkataza Mtume (SAW) kusema: "Nitafanya jambo hili kesho" bila ya kusema "Inshaallah". Hapa Mwenyezi Mungu anamwambia: Usiseme kwa uhakika kwamba utafanya jambo kesho, isipokuwa ukifungamanisha neno lako na matakwa ya Mwenyezi Mungu kwa kusema: "Mungu akipenda" (Inshaallah). Na ukisahau kusema hivyo mwanzoni, basi mkumbuke Mola wako mara tu utakapokumbuka, kwa kusema "Inshaallah" na kumtaja kwa kumsifu, kwani kumkumbuka Mwenyezi Mungu kunafukuza usahaulifu na kunaleta uongofu.

Pia Mwenyezi Mungu anamwamrisha Mtume (SAW) kusema: "Natumaini kwamba Mola wangu ataniongoza kwenye njia iliyo karibu zaidi ya uongofu na uwema kuliko hii" — yaani, atanifunulia jambo bora zaidi na lenye manufaa makubwa, na atanipa elimu na uelewa wa karibu zaidi kwa haki. Hii ni ishara ya kwamba mja anapaswa kumrejea Mola wake kwa matumaini na kumwomba uongofu katika mambo yote, hasa pale anapokosea au kusahau.

Faida Zinazotokana na Aya:

1. Adabu ya kusema "Inshaallah": Aya inatufundisha kwamba mja hapaswi kuhakikisha jambo lolote la baadaye bila ya kulifungamanisha na matakwa ya Mwenyezi Mungu, kwa sababu mja hana uwezo wa kujua kitakachotokea kesho.
2. Kumkumbuka Mwenyezi Mungu wakati wa usahaulifu: Kumkumbuka Mungu kunafukuza usahaulifu na kunaleta nuru ya uongofu moyoni. Hivyo, mja anaposahau jambo, anapaswa kumkumbuka Mungu, kwani hilo ni njia ya kurejea kwenye usahihi.
3. Kumrejea Mwenyezi Mungu kwa matumaini: Mja anapaswa kuwa na matumaini makubwa kwa Mola wake kwamba atamuongoza kwenye kila kitu kilicho bora na cha manufaa, hata pale anapokosea. Hii inamfanya mja kuwa karibu na Mungu wake na kumtegemea Yeye katika mambo yote.
4. Unyenyekevu na kutokuwa na kiburi: Aya inafundisha mja kutojiamini kupita kiasi katika mipango yake, bali kujisalimisha kwa mapenzi ya Mwenyezi Mungu, kwani uongofu wote upo mikononi mwa Mwenyezi Mungu.
5. Kutafuta uongofu bora zaidi: Mja anapaswa kuwa na hamu ya kufikia kile kilicho bora zaidi katika dini na dunia, na kumuomba Mungu ampe uongofu wa karibu zaidi kwa haki na uwema.