Аль-Бакара сүресі — Аят 120

1. Сөздердің мағынасы:

• تَرْضَىٰ — разы болу, көңілі толу, қанағат ету.
• مِلَّة — дін, жол, бағыт.
• هُدَى — тура жол, басшылық, бағыт-бағдар.
• أَهْوَاء — нәпсі қалаулары, бос әурешіліктер, адасушылықтар.
• وَلِيّ — қамқоршы, қорғаушы, жәрдем беруші.
• نَصِير — көмекші, қолдаушы.

1. Аяттың тәпсірі:

Алла Тағала Пайғамбарына (оған Алланың игілігі мен сәлемі болсын) қарата айтады: яһудилер де, христиандар да сенен ешқашан разы болмайды, тіпті сен өз дініңді тастап, олардың дініне ермейінше. Олар сенімен татуласуға, келісімге келуге дайын емес — олардың барлық талаптары мен ұсыныстары тек сені өз жолдарына бұруға бағытталған. Олар сенен тек бір нәрсені қалайды: сен олардың жолына түсуіңді.

Осыған жауап ретінде Алла Пайғамбарына айтқызады: «Айт: шынында Алланың тура жолы — Ислам — нағыз тура жол. Ол толық әрі жетілген, оған ешбір қосымша қажет емес». Яғни Алланың басшылығы, Оның кітабы мен түсіндірмесі — ақиқат жол, ал олардың ұстанған жолы — адасушылық.

Содан кейін Алла Тағала ескертеді: егер саған анық білім, айқын дәлел келгеннен кейін де сен немесе сенің үмбетіңнен біреу олардың нәпсі қалауларына, бос әурешіліктеріне ерсе, онда Алланың алдында оған ешқандай қамқоршы да, көмекші де болмайды. Бұл — ақиқаттан бас тартудың және адасушыларға ілесудің қаншалықты қауіпті екенін көрсететін ескерту. Бұл сөз сырттай Пайғамбарға айтылғанмен, шын мәнінде бүкіл үмбетке қаратылған сабақ.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Ислам — жалғыз тура жол. Алланың басшылығы тек Исламда ғана. Басқа жолдар адамды ақиқатқа емес, адасушылыққа жетелейді. Сондықтан мұсылман өз дінінің қадірін біліп, оған мықты болуы керек.
• Басқалардың разылығын іздеу — адасушылыққа жол. Егер біреу өз дінін тастап, басқалардың көңілін табуға тырысса, ол ешқашан шынайы разылық таппайды. Керісінше, Алланың разылығын іздеу — нағыз бақыттың кілті.
• Білімнен кейін адасу — үлкен қауіп. Ақиқат анық болған соң, нәпсіге еріп, басқаларға ілесу адамды Алланың қорғауынан айырады. Сондықтан білімді болу және оған берік тұру — әрбір мұсылманның парызы.
• Аллаға сену — нағыз қорғаныс. Адам басқаларға емес, тек Аллаға сүйенуі керек. Ол — жалғыз қамқоршы әрі көмекші. Оған бет бұрған адам ешқашан жалғыз қалмайды.
• Ислам — жеңіл әрі айқын жол. Бұл аят мұсылманды өз дініне сенімді болуға, басқалардың қысымына мойымауға шақырады. Ислам жолы — ашық, түзу және адамды нағыз бақытқа жетелейтін жалғыз жол.