સૂરા અલ-બકરા — આયત 120

١) શબ્દોના અર્થ:

• وَلَن تَرْضَىٰ: અને કદાપિ રાજી નહીં થાય.
• مِلَّتَهُمْ: તેમનો ધર્મ, તેમનો માર્ગ.
• هُدَى اللَّهِ: અલ્લાહનું માર્ગદર્શન, એટલે કે ઇસ્લામ.
• أَهْوَاءَهُم: તેમની મનગમતી ઇચ્છાઓ, તેમના ખોટા વિચારો.
• وَلِيٍّ: રક્ષક, મદદ કરનાર, સહાયકાર.
• نَصِيرٍ: મદદગાર, સહાયક.

٢) આયતની તફસીર:

અલ્લાહ તઆલા તેના પ્રિય નબી મુહમ્મદ (સલ્લલ્લાહુ અલયહિ વસલ્લમ) ને સંબોધીને ફરમાવે છે કે યહૂદીઓ અને ખ્રિસ્તીઓ તમારાથી કદાપિ રાજી થશે નહીં, પછી ભલે તમે તેમની સાથે કેટલી પણ નરમાઈ અને સમાધાન કરો. તેમની રજા માત્ર એક જ શરતે મળશે — જ્યારે તમે ઇસ્લામ છોડીને તેમના ધર્મને અપનાવી લો. આ તેમની ખરી માંગ છે, બાકીની બધી વાતો તો ફક્ત બહાનાં છે.

તેથી અલ્લાહ તઆલા નબી (સ.અ.વ.) ને ફરમાવે છે કે તમે તેમને સ્પષ્ટ કહી દો: "ખરેખર અલ્લાહનું માર્ગદર્શન — જે ઇસ્લામ છે — તે જ સાચો માર્ગ છે. તેના સિવાય બીજું કોઈ માર્ગદર્શન નથી અને તેમાં કોઈ ઉમેરો કરવાની જરૂર નથી."

પછી અલ્લાહ તઆલા ચેતવણી આપે છે કે જો તમે (અથવા તમારા ઉમ્મતમાંથી કોઈ) તે સ્પષ્ટ સત્ય અને જ્ઞાન મળ્યા પછી પણ તેમની મનગમતી ઇચ્છાઓ અને ખોટા માર્ગનું અનુસરણ કરો, તો અલ્લાહના અઝાબથી બચાવનાર કોઈ રક્ષક કે મદદગાર તમને મળશે નહીં. આ આયત પ્રબોધક (સ.અ.વ.) ને સંબોધિત હોવા છતાં તેમની ઉમ્મત માટે પણ ચેતવણી છે કે સત્ય મળ્યા પછી ખોટાનું અનુસરણ કરવું કેટલું ખતરનાક છે.

٣) આયતમાંથી શીખવા મળતી ફાયદા:

• ઇસ્લામ જ સંપૂર્ણ સત્ય છે: અલ્લાહે સ્પષ્ટ કર્યું કે સાચું માર્ગદર્શન ફક્ત ઇસ્લામમાં જ છે. આ આપણને ઇસ્લામ પર ગર્વ અને વિશ્વાસ અપાવે છે.
• બીજાઓને ખુશ કરવા માટે દીન છોડવું નહીં: કોઈ પણ ધર્મ કે સમુદાયને ખુશ કરવા માટે આપણે આપણો દીન છોડી શકતા નથી. અલ્લાહની રજા જ સર્વોપરી છે.
• સત્ય મળ્યા પછી ડગવું નહીં: જ્યારે આપણને ઇસ્લામનું સાચું જ્ઞાન મળી ગયું છે, તો પછી કોઈની દબાણ કે લાલચમાં આવીને ખોટા માર્ગે ન જવું.
• અલ્લાહ જ સાચો રક્ષક છે: જો આપણે અલ્લાહના દીન પર મજબૂત રહીશું, તો અલ્લાહ આપણો રક્ષક અને મદદગાર બનશે. તેના સિવાય કોઈ સાચી મદદ કરી શકતું નથી.
• ઇસ્લામની સરળતા અને સ્પષ્ટતા: ઇસ્લામ એવો દીન છે જેમાં કોઈ ગૂંચવણ નથી, તે સ્પષ્ટ અને સીધો મ