Baqara surasi — Oyat 13

Қуръони Каримнинг маънолари таржимаси ва тафсири

Сура Бақара, 13-оят:

وَإِذَا قِيلَ لَهُمْ آمِنُوا كَمَا آمَنَ النَّاسُ قَالُوا أَنُؤْمِنُ كَمَا آمَنَ السُّفَهَاءُ ۗ أَلَا إِنَّهُمْ هُمُ السُّفَهَاءُ وَلَٰكِن لَّا يَعْلَمُونَ

Қийин сўзлар изоҳи:

— السُّفَهَاء (суфаҳо) — ақлсизлар, паст ақллилар, нодонлар, фикри заиф кишилар.

— النَّاس (ан-нос) — бу ерда мўминлар, хусусан саҳобалар ва аҳли китобдан иймонга келган зотлар назарда тутилган.

— آمِنُوا (омину) — иймон келтиринглар, дил, тил ва амал билан тасдиқланг.

Тафсир:

Аллоҳ таоло бу ояти каримада мунофиқларнинг ҳолатини баён қилмоқда. Уларга "Одамлар (яъни, саҳобалар ва аҳли китобдан иймонга келганлар) каби иймон келтиринглар", дейилса, улар масхара қилиб: "Биз ҳам ақлсизлар каби иймон келтирамизми?!" деб жавоб берардилар. Улар ўзларини ақлли, мўминларни эса ақлсиз деб ҳисоблашарди.

Аллоҳ таоло уларнинг бу сўзларига раддия бериб, айтадики: "Огоҳ бўлинглар! Аслида ақлсизлар ўзларидир, лекин улар буни билмайдилар". Яъни, ҳақиқий ақлсизлик — Аллоҳнинг ҳақ динини, Пайғамбарнинг (соллаллоҳу алайҳи васаллам) келтирган нарсаларини рад этиш ва масхара қилишдир. Улар ўзларининг бу ҳолатларини англамайдилар, чунки қалблари муҳрланган, кўзлари ҳақиқатни кўрмайди.

Бу оятда мунофиқларнинг икки хил нуқсони кўрсатилган: биринчиси — иймонга даъват қилинганда масхара қилишлари, иккинчиси — ўзларининг ақлсиз эканликларини билмасликлари. Улар ўзларини доно санайдилар, аммо аслида энг катта нодонлик ва гумроҳликдадирлар.

Ибрат ва панд-насиҳат:

Эй мўмин бандалар! Бу оятдан ўрганамизки, иймон ва ҳидоят — энг улуғ неъматдир. Аллоҳ таоло бизларни иймонга муваффақ қилгани учун чексиз шукр қиламиз. Ҳар қандай ҳолатда ҳам ҳақ йўлдан тоймайлик, мўминларни масхара қилувчиларга ўхшаб қолмайлик. Эслангки, бу дунёда ақлли бўлиш — Аллоҳнинг амрига бўйсуниш ва Унинг Расулига (соллаллоҳу алайҳи васаллам) эргашишдир. Кимки бу йўлдан юз ўгирса, ўзига зулм қилган бўлади, гарчи ўзини доно деб ҳисобласа ҳам.

Аллоҳ таоло барчамизни ҳидоятда собитқадам қилсин, қалбларимизни иймон нури билан мунаввар айласин. Омин!