Baqara surasi — Oyat 14

Kalimalarning ma'nolari:

• لَقُوا – uchratdilar, yo‘liqishdilar.
• خَلَوْا – yolg‘iz qolishdi, xilvatga ketishdi.
• شَيَاطِينِهِم – ularning shaytonlari, ya’ni kofirlar boshliqlari va rahbarlari.
• مُسْتَهْزِئُونَ – masxara qiluvchilar, istehzo qiluvchilar.

Tafsir:

Bu oyatda Alloh taolo munofiqlarning ikki yuzlama xatti-harakatlarini bayon qilmoqda. Ular mo‘minlar bilan uchrashganda: “Biz ham sizlar kabi iymon keltirdik”, deb da’vo qilishadi. Buni qo‘rquv tufayli yoki o‘zlarini yashirish uchun qilishadi. Ammo ular mo‘minlardan ayrilib, o‘zlarining kofir boshliqlari va rahbarlari bilan yolg‘iz qolishganda esa: “Biz sizlar bilamiz, ya’ni sizlarning diningizda va yo‘lingizdamiz. Biz mo‘minlarga faqat masxara qilish va istehzo qilish uchun iymon keltirgandek ko‘rinamiz”, deyishadi.

Ya’ni ular mo‘minlarga nisbatan ikki xil muomala qilishadi: yuzlariga iymon izhor qilishadi, ammo ichlarida kufrni saqlab, o‘z rahbarlariga sodiq ekanliklarini bildirishadi. Ular mo‘minlarni aldash orqali ularni masxara qilishni niyat qilishadi.

Foydalar:

• Munofiqlik – eng yomon xulqatlardan biri bo‘lib, insonni ikki yuzlamalikka va yolg‘onga yetaklaydi. Musulmon kishi har doim rostgo‘y va ochiq bo‘lishi kerak.
• Mo‘minlar dushmanlarning hiyla-nayranglaridan ogoh bo‘lishlari va ularning so‘zlariga aldanib qolmasliklari lozim.
• Iymon – faqat til bilan aytiladigan so‘z emas, balki qalb bilan tasdiqlash va amal bilan isbotlashdir. Alloh har bir insonning ichidagini biladi va hech kim Uni aldab bo‘lmaydi.
• Bu oyat mo‘minlarga sabr va hushyorlikni o‘rgatadi: kofirlar va munofiqlarning masxaralari ularni haq yo‘ldan qaytarmasligi kerak, chunki Alloh ularning makrlarini biluvchidir.